فوت

فوت

مجله دلتا

شرایط دریافت مهریه زن فوت شده چگونه است؟

۳,۲۳۷ بازديد
بعضی افراد تصور می‌کنند درصورتی‌که زنی فوت کرده باشد، مهریه‌اش باطل شده و به دلیل فوت وی، حق مهریه نیز ساقط شده و قابل مطالبه نیست. در حالی که این تصور صحیحی نیست چرا که مهریه زن در صورت فوت، باطل یا ساقط نمی‌شود.
دریافت مهریه زن فوت شده

بر اساس قانون مدنی، همین که عقد ازدواج به‌صورت صحیح میان زن و مردی صورت پذیرد، حقوق و تکالیفی بر دوش آن‌ها مستقر می‌کند. یکی از مهم‌ترین این حقوق و تکالیف، ” مهریه  زن ” است. چرا که زن پس از عقد مالک مهریه یا صداق تعیین شده می‌گردد و هر زمان که بخواهد می‌تواند نسبت به مطالبه مهریه اقدام کند. علاوه بر این، مرد نیز مکلف است که هر زمان زن تقاضا کرد، مهریه وی را بپردازد. در این مطلب از مجله دلتا به موضوع دریافت مهریه زن فوت شده می‌پردازیم.

شرایط گرفتن مهریه زن فوت شده چگونه است؟

اگر زن، ورثه‌ای جز شوهر نداشته باشد، تمام اموال به او خواهد رسید. از آنجا که با فوت زن کلیه حقوق و مطالباتش به ورثه‌ وی می‌رسد و از جمله حقوق زن مهریه اوست اگر در زمان حیات او از شوهر نگرفته باشد، این حق به گردن مرد است. از این رو پدر و مادر زن از مهریه ارث می‌برند. برای محاسبه مهریه، سهم شوهر از مبلغ مهریه کسر می‌شود و مطابق سهم‌الارث به پدر و مادر او داده خواهد شد. اگر به مطالب ارث علاقه دارید به موضوع  در این شرایط زن دوم، هرگز ارث نمی‌برد می‌پردازیم.

دریافت مهریه زن

ارث فرزند از مهریه مادر

مهریه‌ زن از جمله دیونی است که بر گردن مرد است و تا پس از مرگ زن نیز قابل مطالبه است. اگر زن در قید حیات نباشد، وراث ایشان می‌توانند به نیابت از او، مهریه زن را از اموال شوهر مطالبه کنند. البته در این موارد باید قوانین مربوط به طبقات وراثت و سهم‌الارث به‌طور کامل مشخص شده و مورد توجه قرار گیرد. زیرا طبق قانون مدنی، اگر زن در زمان حیات، مهریه‌اش را از شوهرش نگرفته باشد، این حق به ورثه‌اش می‌رسد.

اگر زن قبل از مطالبه‌‌ مهریه فوت کند و مهریه وجه رایج باشد، ورثه‌اش می‌توانند آن را دریافت کنند.‌ معمولا وراث برای دریافت مهریه زن از طریق اقامه و طرح دعوا برای دریافت آن اقدام می‌نمایند که طبق قانون مهریه به ورثه می‌رسد.

مهریه زن فوت شده

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی مطلب تقسیم اموال زن و شوهر بعد از طلاق را مطالعه کنید.

آیا اموال مادر بعد از فوت، مساوی تقسیم می‌شود؟

۳,۲۴۶ بازديد
قانون ارث یک قانون کلی برای تمام انواع ارث است و در واقع در مورد هر شخصی که از خود اموالی را به جا گذاشته،‌ کاربرد دارد.
تقسیم ارث مادر به صورت مساوی

تصور بسیاری از ما در مورد ارث، این است که پدر در صورت فوت اموالی را برای فرزندان به جا می‌گذارد. در حالی‌که بر اساس قانون مدنی، فوت هر شخصی می‌تواند باعث باقی گذاشتن ارث برای خویشاوندان او باشد. برای مثال از فرزندان نیز به پدر و مادر ارث می‌رسد و همچنین رسیدن اموال مادر برای فرزندان و همسر خود نیز نوع دیگری از ارث است اما باید ببینیم تقسیم ارث مادر، قواعد جداگانه‌ای دارد و اصولا قانون ارث از مادر چگونه است؟ در این مطلب از مجله دلتا به موضوع تقسیم ارث مادر به صورت مساوی می‌پردازیم.

قانون ارث از مادر

بر اساس قانون، تفاوتی ندارد که متوفی زن باشد یا مرد. در نتیجه اگر متوفی زن باشد و دارای فرزند همان قانون ارث در مورد آن اجرا می‌شود. میزان سهم‌الارث فرزندان دختر و پسر مانند ارث بردن از پدر است. قانون در مورد نحوه تقسیم ارث افراد قوانین مختلفی در نظر گرفته است. اگر به مطالب ارث علاقه دارید به مطلب چگونه می‌توان از خواهر خود ارث ببریم؟ مراجعه کنید.

نحوه تقسیم ارث مادری

طبق ماده ۹۰۷ قانون مدنی: درصورتی‌که مادری از دنیا برود و ابوین او (یعنی پدر و مادر او) نیز فوت کرده باشند و همچنین دارای یک یا چند فرزند باشند، نحوه تقسیم ترکه مادر به شرح ذیل است:

  • در صورتی‌که مادر تنها یک فرزند داشته باشد حال چه پسر باشد یا چه دختر باشد تمامی ارث مادر به همان فرزند می‌‌رسد.
  • اگر مادر چندین فرزند داشته باشد که همه دختر باشند یا همه پسر باشند ارث مادر کاملا مساوی بین فرزندان تقسیم می‌گردد.
  • حال اگر مادر دارای چندین فرزند باشد که بعضی از آن‌ها دختر و بعضی از آن‌ها پسر باشند فرزند یا فرزندان پسر دو برابر دختر ارث می‌برند.

تقسیم ارث مادر

یک تصور اشتباه

بیشتر افراد این تصور اشتباه را در مورد ارث دارند که؛ در سهم‌الارث مادری، نحوه تقسیم ارث متفاوت است. با این توصیف که سهم‌الارث دختر و پسر از ارث مادری برابر است. این در حالی‌ است که قانون در این مورد یکسان عمل کرده و قانون ارث از مادر هم مانند قانون کلی ارث است. بنابراین؛ در تقسیم ارث مادر نیز، سهم‌الارث پسر،‌ دو برابر دختر است.

تقسیم ارث به صورت مساوی

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی مطلب با این۳ راهکار زنان از شوهر خود بیشتر ارث می‌برند  را مطالعه کنید.

بعد از فوت همسر، زن چه وظایفی دارد؟

۳,۲۳۵ بازديد
پیوند میان زن و شوهر، مجموعه‌ای از حقوق و تکالیف مشترک را برای آنان تعیین می‌کند. این تکالیف و وظایف مشترک، ریشه در قانون، شرع، عرف و اخلاق اجتماعی دارند.
وظایف زن بعد از فوت همسر

گاهی مرد، زودتر از همسر خود فوت می‌کند و فوت کردن مرد، زن را به لحاظ مادی و معنوی، دچار شرایط به نسبت دشواری می‌نماید. لذا این سوال ممکن است مطرح شود که تکالیف زن بعد از مرگ شوهر چیست؟ و قانون، برای خانم‌هایی که شوهر آنان فوت کرده یا مرده است، چه تکالیف و وظایفی را در نظر گرفته است؟ در این مطلب از مجله دلتا به موضوع وظایف زن بعد از فوت همسر می‌پردازیم.

  • وظایف زن بعد از فوت همسر شامل چه مواردی استبه عنوان نمونه زن شوهردار، با داشتن فرزند وظایف و تکالیف بیشتری در خصوص زندگی مشترک خود دارد. به عبارت دیگر، ممکن است که مسئول پرداخت نفقه به فرزندان خود باشد و موظف به حضانت از کودکان شود.
  • همچنین، تمامی خانم‌هایی که همسر خود را از دست می‌دهند، به لحاظ قانونی مکلفند که پس از فوت شوهر، عده نگه دارند. پس از آن، در صورت تمایل با مرد دیگری ازدواج کنند. اما در هر صورت، در طول مدت عده وفات شوهر، زنان حق نفقه خواهند داشت.
  • به علاوه اینکه، ممکن است شوهر فوت شده، در حین فوت اموالی را از خود به جای گذاشته باشد. در این حالت، اصولا زن می‌تواند پس از عمل کردن به وصیت شوهر، از اموال شوهر خود حقوق مالی خود از قبیل نفقه پرداخت نشده، اجرت‌المثل ایام زندگی مشترک و مهریه خود را مطالبه نماید. سپس مابقی آن را به‌صورت سهم‌الارث، میان سایر ورثه تقسیم نمایند. اگر به مباحث ارث علاقه دارید به مطلب تقسیم ارث دختر و پسر مجرد چگونه است؟ مراجعه کنید.

وظایف زن بعد از فوت

حقوق مالی زن بعد از فوت شوهر

  • اجرت‌المثل، حقوق مالی زن حتی بعد از فوت است. چنانچه  زن کارهایی را که شرعا به عهده وی نبوده به دستور شوهر و با عدم قصد تبرع انجام داده باشد و برای دادگاه نیز ثابت شود، دادگاه اجرت‌المثل کارهای انجام گرفته را محاسبه و به پرداخت آن حکم می‌نماید.
  • اگر متوفی چند همسر دائم داشته باشد حقوق مالی یا مستمری به تساوی بین آنان و سایر وراث قانونی تقسیم می‌شود.
  • حقوق وظـیفه یا مستمری زن دائم و فرزندان و سـایر وراث قانونی کلیه کارکنان شاغل و بازنشـسته قانون استخدام کشوری تقسیم و پرداخت می‌شود.

فوت همسر

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی مطلب بدون اجازه پدر نمی‌توانید مهریه خود را ببخشید  را مطالعه کنید.

پس گرفتن جهیزیه پس از فوت شوهر چه شرایطی دارد؟

۳,۲۴۰ بازديد
پس از فوت شوهر، زن باید توانایی آن را داشته باشد که به راحتی زندگی خویش را ادامه دهد و حق یا حقوقی که پیش از درگذشت شوهر داشته، در نبود او نیز داشته باشد؛ مطالبه مهریه و استرداد جهیزیه یکی از این حقوق است.
پس گرفتن جهیزیه پس از فوت

زن نیز مانند مرد می‌‌تواند در اموال خود هر تصرفی که خواست، انجام دهد و در مسائل مالی خود استقلال تام دارد‌. درصورتی‌که زن در اوایل زندگی زناشویی، جهیزیه خریداری کرده و با خود به خانه همسر برده باشد، اجازه دارد تا در نبود شوهرش جهیزیه را مطالبه کند. در این مطلب از مجله دلتا به موضوع پس گرفتن جهیزیه پس از فوت می‌پردازیم.

استرداد جهیزیه پس از فوت شوهر

یکی از روش‌های آسان برای پس گرفتن جهیزیه آن است که خانواده دختر از قبل و در هنگام تامین وسایل، لیستی از تمام اقلام تهیه شده آماده نمایند.

این لیست به نام سیاهه شناخته می‌شود. معمولا در برگه آخر عقدنامه ازدواج یا برگه‌ای جداگانه قید می‌شود و با امضای شوهر و شهادت دو نفر از اقوام مرد، حکم یک سند عادی را پیدا می‌کند که بعدا برای پس گرفتن جهیزیه کار شما را راحت می‌کند.

اما در حالت دیگر ممکن است خانواده دختر اقدام به تهیه لیست سیاهه نکرده باشند. در این‌صورت اثبات این امر که وسایل داخل خانه به عنوان جهیزیه زن است نه برای شوهر، دشوار است.

در این حالت معمولا اموال اختصاصی هر یک از زوجین به خود آنان تعلق دارد و اموال مشترک به‌صورت مشترک میان آنان تقسیم خواهد شد. مگر آن‌که هر یک از زوجین دلیل و مدرکی برای تعلق آن مال به خود داشته باشند.

پس گرفتن جهیزیه

نحوه طرح دادخواست استرداد جهیزیه بعد از فوت شوهر

برای استرداد جهیزیه در ابتدا لازم است زن دادخواست پس گرفتن جهیزیه را تقدیم دادگاه نماید.

توجه داشته باشید از آن‌جا که مالک اصلی جهیزیه زن است بنابراین با فوت شوهر، اسباب و اثاثیه‌ای که به عنوان جهیزیه مدنظر است جزو ترکه (اموال برجا مانده از شوهر) به حساب نمی‌آید.

در حقیقت پس دادن جهیزیه زن دینی است که بر گردن شوهر است. بنابراین پیش از تقسیم ارث میان وراث شوهر، جهیزیه باید به زن پس داده شود.

این مورد اعم از آن است که عین جهیزیه باقی باشد یا به‌طور عمدی قبل از فوت، توسط شوهر از بین رفته باشد.

برای مثال ممکن است شوهر پیش از فوت خود و بدون اجازه زن اموالی از جهیزیه را به فروش برساند. حال با فوت او امکان مطالبه قیمت یا مثل آن وسیله از ارث او وجود دارد.

در این حالت زن می‌تواند دادخواست استرداد جهیزیه علیه وراث مرد را به همراه اصل عقدنامه و لیست سیاهه یا فاکتور خرید در دادگاه طرح نماید.

پس گرفتن جهیزیه زن

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی مطلب  آیا می‌توان مهریه عندالاستطاعه را به عندالمطالبه تبدیل کرد؟  را مطالعه کنید.

اگر شوهر فوت کند مهریه همسر دوم چه می‌شود؟

۳,۲۳۲ بازديد
یکی از مهم‌ترین حقوقی که به موجب شرع و قانون به زن تعلق می‌گیرد، مهریه‌ای است که به موجب عقد نکاح میان زن و مرد تعیین می‌شود.
مهریه همسر دوم

بر اساس قانون مدنی زن به محض عقد ازدواج، مالک مهریه می‌شود و مرد از همان لحظه متعهد می‌شود که مهریه همسر خود را بپردازد. به لحاظ عرفی مطالبه مهریه معمولا حین دعوای طلاق در دادگاه مطرح می‌شود. اما در هر شرایطی زن امکان دریافت مهریه را خواهد داشت. حتی در صورتی‌که شوهر فوت کرده باشد نیز زن می‌تواند با ارئه دادخواستی مهریه‌اش را مطالبه کند که از اموال متوفی باید پرداخت شود. در این مطلب از مجله دلتا به موضوع مهریه همسر دوم می‌پردازیم.

اگر شوهر فوت کند مهریه زن دوم چه می‌شود؟

اگر مردی بیش از یک زن داشته باشد خواه به عقد دائم یا عقد موقت، همسران او می‌توانند از محل ماترک (آنچه به ارث رسیده) مطالبه مهریه کنند.

هیچ کدام از زنان متوفی در گرفتن مهریه بر دیگری برتری ندارد.

بعضی به اشتباه فکر تصور می‌کنند، مهریه زن اول بر دیگران ارجحیت دارد که چنین نیست. حتی مهریه زنی که به عقد موقت در نکاح مرد بوده است با مهریه زنی که در عقد دائم بوده است تفاوتی نمی‌کند.

پس از فوت شوهر از کل ارث از جمله منزل مسکونی او می‌توان مهریه را وصول کرد. مهریه را هم از طریق دادگاه و هم از طریق اجرای ثبت می‌توان مطالبه کرد.

آنچه اینجا اهمیت دارد این است که اگر اموال متوفی برای پرداخت همه مهریه‌ها کفایت نکند، زنی که زودتر ملک یا مال دیگری از اموال به جا مانده فرد فوت شده را توقیف کرده باشد، در گرفتن مهریه از محل مال توقیف شده اولویت دارد. حتی اگر مالی جهت وصول مهریه برای زن دیگر نمانده باشد.

دریافت مهریه پس از فوت مرد

چند نکته مهم

  • وراث بیش از کل ارث متوفی مسئولیتی ندارند. به عبارت دیگر و به عنوان مثال اگر مردی فوت کند و ارثی بر جای نگذاشته باشد یا اندک باشد و همسر او مطالبه مهریه کند و ارث جوابگوی مهریه زن نباشد، وراث شوهر مسئولیتی برای پرداخت مابقی مهریه زن بعد از فوت شوهر ندارند.
  • اگر اموال به جای مانده از شوهر کم باشد و چند نفر طلبکار باشد، هر کدام که زودتر مالی از متوفی را توقیف کند، در گرفتن طلب خود در آن مال توقیف شده اولویت دارد.
  •  در شرایط مساوی، مهریه زن متوفی دین ممتاز محسوب می‌شود. نسبت به سایر طلبکاران، زن دارای اولویت است.
  •  حتی اگر بین زوجین نزدیکی واقع نشده باشد و زوج فوت کند، زن دوشیزه متوفی می‌تواند کل مهریه را از محل ارث وصول نماید.
  • اگر مهریه زن وجه نقد باشد تا زمان فوت شوهر به نرخ روز محاسبه می‌شود.

مهریه زن دوم

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی زن چه زمانی می‌تواند جدا از شوهر خود زندگی کند؟ مطالعه کنید.

شرایط ازدواج دختر در صورت فوت پدر

۳,۲۴۰ بازديد
در صورتی‌ که دختری پس از فوت پدرش ازدواج کند، باید به قانون مراجعه کرده و احکام مربوط به آن را بداند.
ازدواج دختر در صورت فوت پدر

ازدواج از جمله مقوله‌های مهم و سرنوشت‌ساز زندگی هر فردی است. اما در این میان دختران جوان به دلیل حساسیت بالا و درگیری با احساسات فراوان خود، ممکن است جهت انتخاب همسر نتوانند تصمیمی صحیح و از روی عقل و منطق بگیرند. از این رو جهت ازدواج به اجازه نیاز دارند. اما سوالی که پیش می‌آید آن است که تکلیف ازدواج دختر در صورت فوت پدر یا جد پدری چیست؟ در این مطلب از مجله دلتا به موضوع ازدواج دختر در صورت فوت پدر می‌پردازیم.

در صورت فوت پدر اجازه ازدواج دختر با کیست؟

از جمله احکامی که برای حفظ حریم خانواده‌ها و پایداری ازدواج مطرح شده است، اذن پدر برای ازدواج دختر است.

به این معنا که از نظر قانونگذار، دختران به جهت احساساتی بودن ممکن است نتوانند انتخاب درستی داشته باشند. بنابراین برای ازدواج اذن پدر یا جد پدری را شرط قرار داده‌اند.

البته همین نگاه، باعث می‌شود که حق تصمیم‌گیری پدر در خصوص ازدواج دخترش، نوعی وظیفه نیز باشد.

به این‌ صورت‌ که وی وظیفه دارد مصلحت و صلاح دختر را در خصوص ازدواج در نظر بگیرد.

بنابراین، در عین حال که می‌تواند مانع ازدواج دخترش با یک فرد نامناسب شود، اجازه و امکان جلوگیری از ازدواج دختر با یک شخص مناسب را ندارد.
در چنین مواردی، دختران می‌توانند با مراجعه به دادگاه، حکم ازدواج را از مقام قضایی دریافت کرده و نارضایتی پدر را بی‌اثر کنند.

اجازه ازدواج دختر

شرایط ازدواج دختر در صورت فوت پدر

اجازه ازدواج دختر بعد از فوت پدر در اولین مرحله، به عهده پدربزرگ پدری (پدر پدر) است.

همچنین ذکر این نکته نیز قابل توجه است که تنها رضایت قلبی پدر یا جد پدری کافی نیست. ایشان برای ازدواج دختر باید در دفترخانه ثبت ازدواج و طلاق حضور یابند.

توجه کنید که در واقع ازدواج دختر در صورت فوت پدر و جد پدری به اجازه  فرد دیگری همچون مادر، برادر، پدربزرگ مادری، عمو و غیره نیاز ندارد. در این موارد حتی نیازی به اجازه دادگاه نیز برای ازدواج نیست.

در چنین مواردی که پدر و جد پدری‌ دختر فوت شده‌اند تنها کافیست مدارک لازم را برای ثبت ازدواج به همراه داشته باشند.

به این ترتیب، طرفین برای ثبت ازدواج، همراه با گواهی فوت پدر و جد پدری به همراه دیگر مدارکی که برای ثبت ازدواج نیاز است بایستی در دفترخانه ثبت ازدواج و طلاق حاضر شده و تقاضای ثبت ازدواج کنند تا در صورت وجود نداشتن دیگر موانع قانونی ازدواج، به راحتی ازدواجشان را ثبت رسمی کنند.

 اجازه ازدواج

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی آیا مهریه زن خیانتکار، پرداخت می‌شود؟ مطالعه کنید.

آیا والدین می‌توانند قبل از فوت، ارث فرزندان را تقسیم کنند؟

۳,۲۸۲ بازديد
ارثیه زمانی معنا و مفهوم پیدا می‌کند که شخصی فوت کند و ماتَرَکی (ارثیه) از وی باقی بماند.
تقسیم ارث قبل از فوت

یکی از مباحث حقوقی مهم که موضوع بسیاری از مشاوره‌هایی است که با حقوقدانان انجام می‌شود، تقسیم ارث قبل از فوت مورث است. در این مطلب از مجله دلتا به موضوع تقسیم ارث قبل از فوت می‌پردازیم.

تکلیف ورثه فوت شده قبل از مورث

قبل از بررسی حکم تقسیم ارث قبل از فوت باید به این سوال مهم پاسخ دهیم که تکلیف ورثه فوت شده قبل از مورث چیست؟

آیا آن‌ها نیز از اموال مورث سهم می‌برند یا ورثه آن‌ها می‌توانند برای دریافت سهم‌الارث مورث فوت شده خود، اقدام کنند؟

در پاسخ به این سوال باید گفت همان‌طور که در ماده ۸۷۵ قانون مدنی اشاره شده است، شرط وراثت، زنده بودن در حین فوت مورث است. در نتیجه ورثه تنها زمانی از اموال سهم می‌برند که در زمان فوت مورث در قید حیات باشند. با این وجود در خصوص تقسیم ارث قبل از فوت فرآیند دیگری وجود دارد و تقسیم اموال، بیشتر مبتنی بر تمایل مالک آن‌ها است.

تقسیم ارث

تقسیم ارث قبل از فوت

والدین می‌توانند قسمتی یا هر میزان از اموال و املاک خود را به یک یا چند نفر از فرزندانشان یا هر کس دیگری در قالب عقود دیگری مانند هبه، صلح، هدیه، فروش یا به اشکال حقوقی دیگری واگذار نمایند.
هم‌چنین می‌توانند وصیت کنند که بعد از فوت آن‌ها، قسمتی از اموال را به کسی دیگر غیر از فرزندان آن‌ها واگذار شود.
البته اگر در قالب وصیت باشد این وصیت فقط تا ۳/۱ (یک سوم ) کل ارثیه نافذ است. مگر اینکه کلیه وراث آن را تنفیذ و تایید نمایند. (والا نسبت به مازاد ۳/۱ وصیت باطل و بلااثر است).
پدر و مادر می‌توانند ارثیه خود را حتی به غیر از ورثه وصیت نمایند، مثلا برای امور خیریه یا یکی از همسایگان و…
بنابراین اگر والدین قبل از فوت برای جلوگیری از هر گونه نزاع احتمالی قصد دارند که به یکی از روش‌هایی که گفته شده اقدام نمایند بایستی از طریق ثبت و صدور سند رسمی اقدام کنند.
تقسیم کردن ارث

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب شرایط و مراحل فروش سهم‌الارث را مطالعه کنید.

تکلیف حضانت فرزند بعد از فوت پدر و ازدواج مجدد مادر

۳,۳۰۸ بازديد
مطابق قانون مدنی ریاست خانواده با پدر است و وظیفه پدر است که مخارج زندگی را برای زن و فرزند تامین کند. اما این به آن معنا نیست که حق حضانت و نگهداری طفل تنها برای پدر یا کسی است که او تعیین می‌نماید.
حضانت بعد از ازدواج مادر

حضانت فرزند یا فرزندان مشترک، حق و تکلیف والدین است و قانونا حضانت فرزند یا فرزندان چه دختر چه پسر تا ۷ سالگی با مادر است و بعد از آن تا ۹ سالگی برای دختر و تا ۱۵ سالگی برای پسر با پدر است. اما در هر صورت اساس تعیین حضانت مصلحت طفل خواهد بود. حال ممکن است برای عده‌ای از مادران که حضانت طفل را بر اثر فوت شوهر عهده دارند این سوال ایجاد شود که اگر ازدواج کنند حضانت از آنان سلب خواهد شد؟ در این نوشتار از مجله دلتا به موضوع حضانت بعد از ازدواج مادر می‌پردازیم.

تفاوت حضانت و قیمومت

قیمومت به معنای سرپرستی و حمایت است. قیمومیت در واقع نهادی است که برای حمایت از محجوران اعم از صغیر، سفیه و مجنون ایجاد شده است. در واقع، اشخاص صغیر، سفیه و مجنون بایستی تحت حمایت شخصی باشند تا امور آن‌ها اداره شود.

در این معنا، قیمومت با حضانت که ناظر بر نگهداری، مراقبت و حمایت جسمی از فرزندان است تفاوت دارد. حضانت فرزندان در درجه اول به عهده پدر و مادر طفل است که حق و تکلیف به حضانت دارند. اما قیم به موجب حکم دادگاه برای اداره امور مالی محجور تعیین می‌شود که البته اولویت با نزدیکان طفل است.

حضانت فرزند بعد از فوت پدر و ازدواج مادر

گفته شد که حضانت و نگهداری فرزندان بر عهده پدر و مادر آن‌ها است. نمی‌توان بی‌دلیل این حق را از آن‌ها سلب کرد. حق حضانت فرزند یا فرزندان با ولایت و قیمومت فرزند که بحثی مالی است متفاوت خواهد بود. بعد از فوت پدر ولایت و قیمومت فرزند یا فرزندان بر عهده جد پدری یا همان پدر بزرگ خواهد بود.

حضانت موضوعی جدا از نفقه، ولایت و قیمومت در امور مالی فرزند است. حضانت فرزند بعد از فوت پدر با مادر است و این حق مادر است که از فرزندش مراقبت کند.

طرز فکر عموم مردم این است که بعد فوت، پدربزرگ می‌تواند حضانت را از مادر بگیرد در صورتی‌که قانونا اگر مادر مشکل اخلاقی و روانی نداشته باشد قیم یا هر کس دیگری بعد از فوت پدر نمی‌تواند حضانت را از مادر بگیرد.

 اما در طلاق زوجین، اگر مادر حضانت طفل را بر عهده داشته باشد و ازدواج کند پدر می‌تواند از دادگاه درخواست سلب حضانت از مادر کند که مورد قبول دادگاه هم خواهد بود. زیرا ازدواج مادر از موارد سلب حضانت مادر محسوب خواهد شد.

حضانت فرزندحال این سوال مطرح می‌شود که اگر پدر فوت شده باشد در زمان حضانت مادر اگر او ازدواج کند جد پدری یا قیم او می‌تواند از دادگاه تقاضای سلب حضانت از مادر کند؟

برای جواب به این سوال ماده قانونی خاصی نداریم تا به آن استناد کنیم اما با توجه به ماده ۱۱۷۱ قانون مدنی: در صورت فوت یکی از ابوین حضانت طفل با آن‌که زنده است خواهد بود.

 رویه عرف دادگاه‌ها سلب حضانت از مادر در صورت شوهر کردن مشروط به زنده بودن پدر است. اما در صورت فوت پدر، مادر اولویت در حضانت فرزند دختر یا پسر را دارد حتی اگر ازدواج مجدد کند.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب نحوه تقسیم ارث بین فرزندان دختر و پسر را مطالعه کنید.

تکلیف حضانت فرزند بعد از فوت پدر و ازدواج مجدد مادر

۳,۲۹۹ بازديد
مطابق قانون مدنی ریاست خانواده با پدر است و وظیفه پدر است که مخارج زندگی را برای زن و فرزند محیا کند. اما این به آن معنا نیست که حق حضانت و نگهداری طفل تنها برای پدر یا کسی است که او تعیین می‌نماید.
حضانت بعد از ازدواج مادر

حضانت فرزند یا فرزندان مشترک، حق و تکلیف والدین است و قانونا حضانت فرزند یا فرزندان چه دختر چه پسر تا ۷ سالگی با مادر است و بعد از آن تا ۹ سالگی برای دختر و تا ۱۵ سالگی برای پسر با پدر است. اما در هر صورت اساس تعیین حضانت مصلحت طفل خواهد بود. حال ممکن است برای عده‌ای از مادران که حضانت طفل را بر اثر فوت شوهر عهده دارند این سوال ایجاد شود که اگر ازدواج کنند حضانت از آنان سلب خواهد شد؟ در این نوشتار از مجله دلتا به موضوع حضانت بعد از ازدواج مادر می‌پردازیم.

تفاوت حضانت و قیمومت

قیمومت به معنای سرپرستی و حمایت است. قیمومیت در واقع نهادی است که برای حمایت از محجوران اعم از صغیر، سفیه و مجنون ایجاد شده است. در واقع، اشخاص صغیر، سفیه و مجنون بایستی تحت حمایت شخصی باشند تا امور آن‌ها اداره شود.

در این معنا، قیمومت با حضانت که ناظر بر نگهداری، مراقبت و حمایت جسمی از فرزندان است تفاوت دارد. حضانت فرزندان در درجه اول به عهده پدر و مادر طفل است که حق و تکلیف به حضانت دارند. اما قیم به موجب حکم دادگاه برای اداره امور مالی محجور تعیین می‌شود که البته اولویت با نزدیکان طفل است.

حضانت فرزند بعد از فوت پدر و ازدواج مادر

گفته شد که حضانت و نگهداری فرزندان بر عهده پدر و مادر آن‌ها است. نمی‌توان بی‌دلیل این حق را از آن‌ها سلب کرد. حق حضانت فرزند یا فرزندان با ولایت و قیمومت فرزند که بحثی مالی است متفاوت خواهد بود. بعد از فوت پدر ولایت و قیمومت فرزند یا فرزندان بر عهده جد پدری یا همان پدر بزرگ خواهد بود.

حضانت موضوعی جدا از نفقه، ولایت و قیمومت در امور مالی فرزند است. حضانت فرزند بعد از فوت پدر با مادر است و این حق مادر است که از فرزندش مراقبت کند.

طرز فکر عموم مردم این است که بعد فوت، پدربزرگ می‌تواند حضانت را از مادر بگیرد در صورتی‌که قانونا اگر مادر مشکل اخلاقی و روانی نداشته باشد قیم یا هر کس دیگری بعد از فوت پدر نمی‌تواند حضانت را از مادر بگیرد.

 اما در طلاق زوجین، اگر مادر حضانت طفل را بر عهده داشته باشد و ازدواج کند پدر می‌تواند از دادگاه درخواست سلب حضانت از مادر کند که مورد قبول دادگاه هم خواهد بود. زیرا ازدواج مادر از موارد سلب حضانت مادر محسوب خواهد شد.

حضانت فرزندحال این سوال مطرح می‌شود که اگر پدر فوت شده باشد در زمان حضانت مادر اگر او ازدواج کند جد پدری یا قیم او می‌تواند از دادگاه تقاضای سلب حضانت از مادر کند؟

برای جواب به این سوال ماده قانونی خاصی نداریم تا به آن استناد کنیم اما با توجه به ماده ۱۱۷۱ قانون مدنی: در صورت فوت یکی از ابوین حضانت طفل با آن‌که زنده است خواهد بود.

 رویه عرف دادگاه‌ها سلب حضانت از مادر در صورت شوهر کردن مشروط به زنده بودن پدر است. اما در صورت فوت پدر، مادر اولویت در حضانت فرزند دختر یا پسر را دارد حتی اگر ازدواج مجدد کند.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب نحوه تقسیم ارث بین فرزندان دختر و پسر را مطالعه کنید.

شرایط حقوق بازنشستگان پس از فوت

۳,۳۰۳ بازديد
چند سالی است که شایعاتی در مورد کاهش حقوق بازماندگان دختر بازنشستگان شنیده می‌شود؛ به‌ویژه اینکه گفته می‌شود دخترانی که پدران خود را از دست داده‌اند، به‌صورت صوری از همسران خود طلاق می‌گیرند تا بتوانند از حقوق به ارث مانده پدر، استفاده کنند.
شرایط حقوق بازنشستگان

مستمری و هر آن‌چه به آن تعلق می‌گیرد، از طریق تامین اجتماعی به بازماندگان بازنشستگان منتقل و تا زمانی که شروط حفظ آن در یک خانواده وجود داشته باشد، نظام تامین اجتماعی آن را تضمین می‌کند. در این نوشتار از مجله دلتا قصد داریم به موضوع شرایط حقوق بازنشستگان می‌پردازیم.

قانون حمایت از خانواده و سهم وراث

در این زمینه «قانون حمایت خانواده» مواردی را برای حمایت از «زوجه دائم متوفی»، فرزندان دختر و پسر و سایر وراث قانونی تعیین کرده است.

اگر همسر دائم یک زن فوت کند و وی مجدد ازدواج کند و همسر دوم هم فوت کند، این زن می‌تواند مستمری هر کدام از این همسران را که بیشتر بود برای ادامه دریافت آن درخواست کند. در نتیجه نمی‌تواند بیشتر از یک مستمری دریافت کند.

در همین حال اگر بازنشسته‌ای فوت کند و چند همسر داشته باشد، حقوق و مستمری وی به تساوی میان آن‌ها تقسیم می‌شود.

قانونگذار همچنین قید کرده که اگر زنی خود حقوق بگیر یکی از صندوق‌های بازنشستگی باشد، می‌تواند حقوق یا مستمری همسرش را هم دریافت کند. البته مشروط به این است که این دو حقوق یا مستمری از دو صندوق بازنشستگی متفاوت پرداخت شود.

فرزندان دختر در صورت نداشتن شغل یا شوهر و فرزندان پسر تا سن ۲۰ سالگی و بعد از آن در صورتی‌که معلول از کارافتاده نیازمند باشند یا به تحصیلات دانشگاهی مشغول باشند، حسب مورد از کمک هزینه اولاد، بیمه و مستمری بازماندگان یا حقوق وظیفه والدین خود برخوردار می‌شوند.

شرایط حاکم بر قانون تامین اجتماعی

در این مورد و به‌طور خاص در سازمان تامین اجتماعی، فرزندان دختر مجرد که اشتغال ندارند یا طبق نظر کمیسیون‌های بدوی و تجدیدنظر پزشکی (ماده ۹۱ قانون تامین اجتماعی) از کارافتاده محسوب می‌شوند و زنان مطلقه یا زنانی که همسر بازنشسته خود را از دست داده‌اند و همسر جدید اختیار نکرده‌اند، می‌توانند به عنوان وارث از مستمری بازنشستگی پدر یا همسر خود استفاده کنند.

در همین حال نوادگان دختری هم امکان به ارث بردن مستمری پدربزرگ تحت پوشش تامین اجتماعی خود را دارند.

سهم همسر و دختر واجد شرایط

اگر متوفی یک همسر و یک فرزند دختر واجد شرایط داشته باشد، میزان سهم آن‌ها به ۷۵ درصد کل مستمری می‌رسد.

اما قانوگذار آن را با رعایت نسبتی از سهم هر یک از این دو به ۱۰۰ درصد کل مستمری می‌رساند.

با این همه سازمان تامین اجتماعی در بخشنامه‌های ۳۵ و ۳۷ مستمری‌ها این ۷۵ درصد را به ۱۰۰ درصد تعمیم نداده بود؛ در نتیجه حقوق فرزند دختر یا پسر به یک چهارم حقوق پدرش کاهش می‌یافت و سهم همسر هم به سه چهارم می‌رسید.
اگر متوفی یک همسر و یک فرزند دختر واجد شرایط داشته باشد، میزان سهم آن‌ها به ۷۵ درصد کل مستمری می‌رسد.

اما قانوگذار آن را با رعایت نسبتی از سهم هر یک از این دو به ۱۰۰ درصد کل مستمری می‌رساند.

با این همه سازمان تامین اجتماعی در بخشنامه‌های ۳۵ و ۳۷ مستمری‌ها این ۷۵ درصد را به ۱۰۰ درصد تعمیم نداده بود؛ در نتیجه حقوق فرزند دختر یا پسر به یک چهارم حقوق پدرش کاهش می‌یافت و سهم همسر هم به سه چهارم می‌رسید.

در نهایت با شکایت بازنشستگان به دیوان عدالت اداری این بخش از مثال دوم بخشنامه‌های ۳۵ و ۳۷ که کاهنده حقوق وراث بود، ابطال شد.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب بدون درنظر گرفتن این نکات،‌ هرگز خانه‌ای را اجاره نکنید را مطالعه کنید.