دیه

موضوع دیه در حوادث رانندگی یکی از دغدغه‌های ذهنی رانندگان است. البته با داشتن پوشش بیمه اجباری شخص ثالث تاحدی قابل رفع است. اما قوه قضاییه در راستای اطلاع‌رسانی عمومی و آگاه‌سازی آحاد جامعه به بررسی موضوعیت دیه طبق قوانین اسلام و ایران پرداخته و شرایط تعیین نرخ دیه در حوادث رانندگی را تشریح کرده است. در این مطلب از مجله دلتا به موضوع شرایط دیه زن و مرد می‌پردازیم.

شرایط دیه

میزان دیه در دین اسلام برای مرد و زن مسلمان و مردان و زنان سایر دین‌های آسمانی متفاوت است.

چهار ماه قمری ذی‌القعده، ذی‌‌الحجه، محرم و رجب ماه‌های حرام هستند. در این چهار ماه دیه افزایش می‌یابد.

قانون‌گذار در ماده ۴۴۵ قانون مجازات اسلامی به تعریف دیه پرداخته است که بر اساس آن «دیه مقدار مال معینی است و در شرع مقدس به سبب جنایت غیر عمدی بر نفس، عضو یا منفعت یا جنایات عمدی در مواردی که به هر جهت قصاص ندارد، مقرر شده است».

مطابق تعریف دیه در این ماده، می‌توان گفت شرایط تعیین دیه شامل دو مورد زیر است:

حالت اول در مورد جرایم عمدی است که به دلایلی منجر به قصاص نمی‌شوند. مانند حالتی که قتلی صورت گیرد و خانواده مقتول با قاتل توافق کنند و به جای قصاص، مطالبه دیه نمایند.

حالت دوم زمانی است که جرایم غیر عمدی (شامل جرم شبه عمد و جرم خطای محض) صورت گرفته باشد که در این‌صورت نیز مرتکب با پرداخت دیه مجازات می‌شود.

در چه مواردی دیه زن و مرد یکسان است؟

بر اساس قانون، دیه زن و مرد در تصادفات برابر است.

صندوق تامین خسارت‌های بدنی بر اساس قانون بیمه شخص ثالث، یکی از حلقه‌های پوششی و حمایتی بیمه‌نامه شخص ثالث است. برابری بیمه زن و مرد از سال ۸۷ با اصلاح قانون بیمه شخص ثالث آغاز شد.

تبصره ۲ ماده ۴ قانون بیمه شخص ثالث سال ۸۷ تصریح کرده است: دیه زیان‌دیدگان بدون لحاظ جنسیت و مذهب باید پرداخت شود. از آن سال شرکت‌های بیمه مکلف به پرداخت یکسان دیه زن و مرد شدند. هم‌چنین تعهدات صندوق تامین خسارت‌های بدنی اصلاح شد. بر اساس آن تصویب شد میزان دیه زن و مرد در سوانح و حوادث رانندگی یکسان پرداخت شود.

برابری حقوق زنان و مردان یکی از موضوعات چالش برانگیز سایر جوامع بوده و کشور ما جمهوری اسلامی ایران نیز از این بحث در حاشیه و پرطرفدار دور نمانده است. در این نوشتار از مجله دلتا به موضوع تفاوت دیه مردان و زنان می‌پردازیم.

دیه دو برابری فقط به موارد قتل غیر عمد تعلق می‌گیرد

دیه معین شده در دین اسلام در واقع پرداخت خسارت به بازماندگان فرد متوفی است و البته این دیه مربوط به قتل غیر عمد بوده است که در اثر یک مسامحه یا سهل‌انگاری از طرف فرد دیگری به قتل رسیده باشد.

در قتل عمد بر هر میزان دیه که طرفین بخواهند می‌توانند با یکدیگر توافق کنند و بحث دیه تعیین شده در قانون پیش نمی‌آید.

در تعیین دیه زن و مرد به هیچ عنوان بحث ارزش‌گذاری و مسائل این چنینی مطرح نیست و اگر قرار بر این بود، دیه باید بر اساس طبقات اجتماعی مختلف معین می‌شد و دیه کودکان، جوانان و سالمندان با یکدیگر متفاوت باشد.

اغلب مردان نان‌آور خانواده خود هستند و افرادی را به عنوان واجب‌النفقه تحت تکفل دارند و در صورت فوت یا قتل آن‌ها، میزان دیه مردان دو برابر زنان است که آسیب کمتری به افراد تحت پوشش فرد متوفی وارد شود.

در بیمه شخص ثالث که حالت اجباری دارد، دیه زن و مرد به‌طور برابر پرداخت شده و در مواردی که خسارت توسط بیمه پرداخت می‌شود، مابه التفاوت آن را با یک مبنای شرعی دیگر توجیه کرد و با عناوین دیگری به زنان پرداخت می‌شود.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب زن از شوهرش چه اموالی را به ارث می‌برد؟ مطالعه کنید.

دیه یکی از قوانین اسلام است. بر اساس قانون مجازات اسلامی ایران و نیز تعاریف فقهی، مال یا پولی است که به سبب کشتن انسان یا نقص عضو، به کسی که صدمه دیده است یا به بازماندگان او پرداخت می‌شود. همچنین بر اساس تعاریف حقوقی، دیه جریمه نقدی است که از مجرم به نفع قربانی یا قائم مقام او گرفته می‌شود. میزان دیه برای جنایتِ رخ داده، از سوی شارع (دادگاه) تعیین می‌شود. در این بخش از مجله دلتا در رابطه با نرخ دیه با ما همراه باشید.

نرخ دیه سال ۱۴۰۰

سخنگوی قوه قضاییه اعلام کرد که نرخ دیه سال ۱۴۰۰ مبلغ ۴۸۰ میلیون تومان تعیین شده است. این مبلغ از ابتدای سال ۱۴۰۰ قابل اجرا شده است.

دیه در ایران

مبنای قانون مجازات اسلامی در ایران، فقه اسلامی است. نکته‌ای وجود دارد که در صورت جنایت عمد هم ممکن است، ولی دم به گرفتن دیه به جای اجرای قصاص راضی شود.

در این صورت قصاص به دیه تبدیل می‌شود. در این رابطه ماده ۲۵۷ قانون مجازات اسلامی بیان می‌دارد: «قتل عمد موجب قصاص است لکن با رضایت ولی دم و قاتل، به مقدار دیه کامله یا کمتر یا زیادتر از آن تبدیل می‌شود».

پرداخت دیه بر عهده فرد مقصر است. اگر وی فوت نموده باشد، از باقیمانده اموال وی پرداخت می‌شود. البته امروزه در صورتی که تصادف با خودرو صورت گیرد، پرداخت دیه برعهده شرکت‌های بیمه‌گر می‌باشد.

همچنین در مواردی پرداخت دیه کشته‌شدگان را حکومت جمهوری اسلامی ایران بر عهده می‌گیرد. از جمله در زمانی‌ که شخص یا اشخاصی در اثر ازدحام کشته یا زخمی‌شوند، یا جسد مقتولی در خیابان و اماکن عمومی پیدا شود و نتوان این قتل را به کسی نسبت داد، دیه از بیت‌المال پرداخت می‌شود. فرقی نمی‌کند شخص فوت شده بر اثر قتل عمد کشته شده باشد یا قتل غیر عمد.

در مواردی که پس از پرداخت دیه از جانب دولت، قاتل شناسایی شود، موظف است دیه را به بیت‌المال برگرداند. این حکم شامل عابران پیاده‌ای که از محل ممنوع عبور افراد پیاده در خیابان‌ها و اتوبان‌ها عبور می‌کنند و با خودروی دارای سرعت مجاز برخورد کرده و کشته می‌شوند و راننده حاضر یا متواری شده‌است، نمی‌باشد. دیه‌ به خانواده این گروه از فوت شدگان تعلق نمی‌گیرد.

پیشنهاد مطالعه : برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر، مهلت پرداخت دیه، را مطالعه کنید.

هدیه دادن در قانون با عنوان هبه ذکر شده است. هدیه دادن جدای از اینکه یک کار عاطفی است، یک عمل حقوقی هم هست. هبه به معنای واگذاری یا انتقال مالی به دیگری بصورت رایگان است. اما گاهی اوقات ممکن است این سوال پیش آید که آیا می‌توان هدیه را پس گرفت یا خیر. در مجله دلتا با توجه به قوانین، به این سوال که امکان پس گرفتن هدیه وجود دارد یا خیر پاسخ داده شده است. در ادامه با ما همراه باشید.

پس گرفتن هدیه

مطابق با قوانین، پس از آن که مالی را بصورت رایگان به شخص دیگری واگذار کردید، می‌توانید مجددا آن را به مالکیت خود بازگردانید. بر اساس قانون مدنی وقتی یک نفر مالی را مجانی به دیگری می‌دهد، اصطلاحا گفته می‌شود که مال مذکور هبه شده است.

لازم است بدانیم هدیه دادن هر چند به صورت رسمی و قراردادی هم که انجام شود، قابل پس گرفتن است. بنابراین چنانچه مالی را هبه کرده باشید، هرگاه که بخواهید می‌توانید مجددا مال را از آن خود کنید.

با توجه به این مفاهیم، در صورتی که مالی به شما هبه شد، برای اینکه خیالتان جمع باشد، باید هدیه را قبول کنید. در واقع مال را در اختیار بگیرید. یعنی تا زمانی که مال را دریافت نکنید، این عقد واقع نمی‌شود. طبق ماده ۸۰۵ قانون مدنی، اگر تا قبل از دریافت مال، شخص هدیه دهنده فوت کند، عقد هبه دیگر واقع نخواهد شد.

البته باید توجه داشت که در برخی موارد، پس گرفتن هدیه ممکن نیست. برای مثال، اگر این مال را به والدین یا فرزندان خود هدیه کرده باشید یا در برابر آن، کاری برای شما انجام شده باشد، نمی‌توان هدیه یا همان مال هبه شده را پس گرفت.

پیشنهاد مطالعه : برای آشنایی بیشتر با نکات حقوقی، “استرداد هدایای دوران نامزدی” را مطالعه کنید.

دیه، مالی است که در جنایت‌های مختلفی که در آن امکان قصاص کردن وجود نداشته و یا این که شاکی گذشت کرده باشد توسط قاضی  تعیین و شخص محکوم به پرداخت آن به شاکی یا خانواده او می شود. در این نوشتار از مجله دلتا به بررسی دیه زن در قانون مجازات اسلامی در سال ۱۴۰۰ پرداخته می‌شود.

دیه زن در سال جاری چگونه است

نرخ دیه در قانون هرساله بر اساس میزان تورم موجود در جامعه توسط قوه قضائیه تعیین خواهد شد. در سال جاری، دیه مرد مبلغ ۴۸۰ میلیون تومان (دیه کامل) و دیه زن نصف دیه مرد می باشد.

اما این میزان دیه در صورتی که زمان وقوع و آسیب در ماه های حرام یعنی ماه‌های محرم، رجب، ذی الحجه و ذی القعده باشد متفاوت است. در ماه‌های مذکور دیه کامل (مرد) ۶۴۰ میلیون تومان و در صورتی که زیان دیده خانم باشد نصف آن خواهد بود.اما این تفاوت دیه در صورتی که آسیب در اعضا مانند دست، انگشت، چشم، بینی و…و منافع مانند بویایی، چشایی، از بین رفتن حافظه و… باشد متفاوت است.

مواد قانونی مربوط

به عنوان مثال مطابق ماده ۵۶۰ قانون مجازات: “دیه زن و مرد در اعضاء و منافع تا کمتر از ثلث دیه کامل مرد، یکسان است. چنانچه این مقدار ثلث یا بیشتر شود دیه زن به نصف کاهش می‌یابد. ”

وضعیت دیه در تصادفات رانندگی

مطابق رای وحدت رویه صادر شده از دیوان عالی کشور و قانون بیمه اجباری:

“در خصوص تصادفات اعم از اینکه منجر به فوت شود یا نه، شرکت های بیمه مکلف هستند بدون در نظر گرفتن جنسیت آسیب دیده، دیه خسارت های وارده را به آسیب دیده یا بازماندگان وی بپردازد و پس از آن به شخص یا اشخاص مقصر یا مسبب حادثه مراجعه کنند.”

پیشنهاد مطالعه: مطلب نکالت طلایی قرارداد پیش فروش ملک را مطالعه کنید.

دیه به معنای جبران خسارت مالی در مقابل صدمه‌ وارد شده به فرد است.

​

در پرداخت خسارت ناشی از تصادفات رانندگی با دو مبحث پرداخت خسارت‌ بدنی و پرداخت دیه مواجه هستیم. در این نوشتار از مجله دلتا به بررسی پرداخت دیه در تصادف رانندگی می‌پردازیم.

قوانین پرداخت دیه در تصادف منجر به جراحت

ماده ۱۶ قانون اصلاح بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه بیان‌گر آن است که اگر در تصادفات رانندگی که تنها موجب آسیب دیدگی شده اما شخصی فوت نکرده است، صندوق تامین خسارت‌های بدنی یا بیمه‌‎‌کننده وسیله نقلیه‌ فرد مقصر باید بعد از دریافت کردن گزارش کارشناسی راهنمایی و رانندگی یا گزارش پزشک قانونی (تنها در صورت لزوم) حداقل پنجاه درصد از دیه تقریب‌ زده را به شخص ثالث مورد خسارت بپردازد.

​

قوانین پرداخت دیه در تصادف رانندگی منجر به فوت

تصادفاتی که متاسفانه به مرگ منتهی می‌شوند دو جنبه عمومی و خصوصی دارند که جنبه عمومی مجازات حبس کشیدن یا مجازات به شکل نقدی است. مجازات خصوصی آن پرداخت دیه و در صورتی‌که اولیای دم درخواست مطالبه کنند قابل اجرا و پرداخت است.

• مطابق قانون مجازات اسلامی ماده ۷۱۴ هرگاه بی‌احتیاطی یا نداشتن مهارت کافی راننده برای هر وسیله‌ نقلیه‌ای به قتل غیرعمد منتهی شود فرد به شش ماه تا سه سال حبس و علاوه بر آن پرداخت دیه (در شرایطی که اولیا دم درخواست کنند) محکوم می‌‌شود.
• تصادفات رانندگی منجر به قتل، قتل به صورت غیرعمدی محسوب شده و مقصر ضامن پرداخت دیه به صورت تمام و کمال است.
• شرکت‌های بیمه طبق بیمه‌نامه متعلق به فرد مسئولیت پرداخت دیه را بر عهده دارند، با این حال این خسارات باید در حکم دادگاه قید شده باشد، چون در غیر این صورت اداره بیمه خود را موظف به پرداخت نمی‌داند.
• برای حالتی که هزینه‌ها مازاد بر دیه هستند برای مثال هزینه بیمارستان با این که بین دادگاه‌ها اختلاف رویه وجود دارد، ولی این هزینه‌ها مازاد بر دیه قابل مطالبه بوده و فرد زیان‌دیده می‌تواند با تسلیم دادخواست حقوقی، این هزینه‌ها را از مقصر درخواست کند.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب قتل در تصادفات رانندگی چه مجازاتی دارد؟ را مطالعه کنید.

همچنین بخوانید:

مجازات توهین به کارمند دولت

تهیه جهیزیه بر عهده زن است یا شوهر؟

بخشی از مهریه را می‌توان بخشید؟

با مجله حقوقی دلتا همراه باشید

اگر تصادف رانندگی منجر به جراحت جسمی فردی شود که مستحق دریافت دیه باشد، باید از طریق قانونی اقدام کرد.

​

پس از وقوع تصادف رانندگی باید نکات مهمی را رعایت کنیم و حواسمان باشد که اگر حادثه خسارت جسمی به همراه داشت، چگونه آن را به پلیس اطلاع دهیم و دیه دریافت کنیم. در این نوشتار از مجله اینترنتی دلتا به بررسی گرفتن دیه در تصادفات رانندگی می‌پردازیم.

گرفتن دیه در تصادفات رانندگی

خسارات ناشی از تصادفات رانندگی به دو دسته مالی و جانی تقسیم می‌شود؛ اگر به هنگام وقوع سانحه رانندگی به جسم و مال فردی آسیبی کوچک برسد، باید خسارت و دیه پرداخت شود. اگر تصادف منجر به خونریزی و آسیب جسمی فردی شود، باید در ابتدا با پلیس و سپس با اورژانس تماس حاصل شود تا نیروهای امدادی خود را به محل حادثه برسانند. نیروهای اورژانس پس از حضور در محل حادثه و معاینه فرد آسیب دیده گزارشی را مبنی بر آسیب دیدگی تهیه می‌کنند و آن را در اختیار فرد آسیب دیده می‌گذارند.

( برای مشاوره حقوقی در خصوص دیه از طریق بخش پرسش و پاسخ  دلتا با ما در ارتباط باشید.)

فردی که در تصادف آسیب دیده است، می‌تواند با گواهی اورژانس به دادگاه مراجعه کند تا او را به پزشکی قانونی ارجاع دهند و سپس گزارش پزشکی قانونی مبنی بر میزان آسیب وارده به فرد در اختیار دادگاه قرار می‌گیرد تا بر اساس آن میزان دیه مشخص شود. در تصادف‌هایی که با آسیب جسمی همراه هستند باید حتما میزان دیه و همچنین جزییات خسارت وارد شده به بدن فرد مورد بررسی قرار گیرد.

پیشنهاد مطالعه: برای مطالعه طرز تهیه پاستا میگو و اسفناج مجله آشپزی دلتا را دنبال کنید.

همچنین بخوانید:

موارد صدور چک سفید امضا

هر فرد تا چه میزان از اموالش را می‌تواند وصیت کند؟

توقیف اموال چگونه انجام می‌شود؟

مطالبه مهریه پس از بخشیدن آن ممکن است؟

جدایی زن با داشتن حق طلاق

با مجله حقوقی دلتا همراه باشید

بر اساس قانون در صورتی که پزشک خلاف علم پزشکی عمل جراحی را انجام دهد باید دیه پرداخت کند.

​

هنگام عمل‌های جراحی اصولا پزشکان از بیماران رضایت‌نامه می‌گیرند تا با رضایت خود فرد بیمار عمل جراحی انجام شود اما ممکن است این سوال پیش بیاید که آیا رضایت‌‌نامه‌ای که پزشکان قبل از عمل‌جراحی می‌گیرند، اتفاقاتی که ممکن است در طول جراحی پیش‌ بیاید را نیز شامل می‌شود؟ یا حتی گاهی اوقات برای برخی از بیماران این سوال پیش می آید در صورتی که این برگه امضا شود و بیمار رضایت برای عمل جراحی را بدهد آیا پس از آن در صورت رضایت دادن می‌شود از پزشک شکایت کرد یا خیر؟ در این نوشتار از مجله اینترنتی دلتا به بررسی موضوع گرفتن دیه از پزشک مقصر می‌پردازیم.

گرفتن دیه از پزشک مقصر

رضایت‌نامه‌ای که بیمار پیش از عمل جراحی آن را امضا می‌کند در واقع اجازه‌ای به پزشک است تا عمل جراحی را انجام دهد و البته باید به این نکته توجه داشت که هر اتفاقی را شامل نمی‌شود. در صورتی که به‌ دلیل تقصیر پزشک اتفاقی برای سلامت بیمار پیش ‌بیاید، حتی اگر رضایت هم گرفته شده باشد پزشک مسئولیت دارد و او ضامن دیه است.

​

اگر به دلیل عمل جراحی صدمه‌ای به بیمار وارد یا موجب فوت او شود اما کاری که پزشک انجام داده دقیقا مطابق با موازین پزشکی باشد حتی اگر رضایتی هم از شخص بیمار نگرفته باشد مسئولیت ندارد بنابراین باید به این نکته توجه داشت که ملاک اصلی در تعیین مسئولیت، برگه رضایت ‌نامه نیست بلکه قصور پزشکی است. اگر به دلیل قصور پزشکی به بیمار لطمه‌ای وارد شود، می‌تواند از پزشک معالج خود در دادسرا شکایت کند تا به دستور مقام قضایی، پرونده به کمیسیون پزشکی ارجاع و در صورت اثبات تقصیر پزشک، به پرداخت دیه محکوم شود.

پیشنهاد مطالعه: برای مطالعه مطلب علائم گوارشی ویروس کرونا چیست؟ را در مجله سلامتی دلتا مطالعه کنید.

همچنین بخوانید:

طلاق در دوران عقد و نکاتی که باید بدانید!

نفقه در صورت عدم تمکین به زن تعلق می‌گیرد؟

پرداخت بدهی‌ فرد فوت شده بر عهده چه کسی است؟

مجازات خیانت در امانت

توقیف اموال چگونه انجام می‌شود؟

با مجله حقوقی دلتا همراه باشید

در تصادفات بین خودرو و عابر، در صورتی که عابر پیاده تخلفی مرتکب شده باشد، دیه به وی تعلق نخواهد گرفت.

​

وقتی صحبت از خودرو و تصادف با عابر پیاده باشد، در اکثر تصادفات حق به عابر داده شده و راننده مقصر اصلی حادثه قلمداد می‎شود. اما گاهی عابران با بی‎توجهی باعث بروز حوادث رانندگی می‎شوند و قوانین و مقررات در برخی شرایط حق را کاملا به راننده می‎دهد. در مواردی که عابر پیاده با عبور از معابر غیرمجاز باعث بروز حادثه‎ای می‌شود کارشناسان صحنه تصادف را بررسی می‎کنند و سهم تقصیر هر یک از طرف‎های تصادف، یعنی هم عابر پیاده و هم راننده را مشخص می‎کنند. در  این نوشتار از مجله اینترنتی دلتا به بررسی شرایط دیه عابر پیاده می‌پردازیم.

​

تصادف وسیله نقلیه با عابر پیاده

طبق قانون، اگر عابر پیاده از معابری که برای او ممنوع است عبور کند و سانحه‌ای رخ دهد که منجر به فوت یا مصدوم شدن وی شود، اگر در این شرایط راننده با سرعت مطمئن و مجاز در حرکت بوده و وسیله‌ نقلیه نقص فنی نداشته باشد و با عابر برخورد کند، راننده ضامن دیه و خسارت وارد شده نیست.

مطابق قانون هر کس در محل‌هایی که توقف در آن‌جا جایز نیست متوقف شده یا شی و یا وسیله‌ای را در این قبیل محل‌ها مستقر سازد و کسی اشتباها و بدون قصد، با شخص و یا شی یا وسیله مزبور برخورد کند و بمیرد، شخص متوقف یا کسی که شی یا وسیله مزبور را در محل مستقر ساخته عهده‌دار پرداخت دیه خواهد بود، همچنین اگر توقف شخص مزبور با استقرار شی و وسیله مورد نظر موجب لغزش رهگذر و آسیب کسی شود، مسئول پرداخت دیه صدمه یا آسیب وارده است مگر آنکه عابر با وسعت راه و محل، عمدا قصد برخورد داشته باشد که در این صورت نه فقط خسارتی به او تعلق نمی‌گیرد بلکه پرداخت خسارت وارده نیز برعهده دارد.

اگر راننده تمام قوانین و مقررات را رعایت کند و عابر پیاده به وظایف و قوانین مرتبط با عابران عمل نکند، در صورت بروز حادثه مسئولیتی نخواهد داشت.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب مهلت پرداخت دیه را مطالعه کنید.

همچنین بخوانید:

چه زمانی دیه از بیت المال پرداخت می‌شود؟

مهلت پرداخت دیه

خودرو به چه دلایلی توقیف می‌شود؟

شرایط فسخ قرارداد اجاره توسط مستاجر

با مجله حقوقی دلتا همراه باشید

دیه مال معینی است که در شرع و قانون به دلیل جنایت غیرعمد یا جنایت عمد در مواردی که به هر دلیل برای آن قصاص تعیین نشده، مقرر شده است.

​

در قانون برای پرداخت دیه، مهلتی تعیین شده که این مهلت در جرایم عمد، غیر عمد و خطای محض با یکدیگر متفاوت است. در واقع به مجرم فرصت داده می‌شود که بتواند دیه را پرداخت کند. بنابراین نمى‌توان وی را تحت فشار قرارداد که کل دیه را ظرف چند روز یا مقداری از آن را در مدت محدودى بپردازد. در این نوشتار از مجله دلتا به بررسی مهلت پرداخت دیه در قانون می‌پردازیم.

زمان پرداخت دیه

دیه جرایم عمد اعم از ضرب و جرح و یا قتل عمد باید ظرف یکسال از وقوع جنایت پرداخت شود. این مهلت در جرایم غیر عمد دو سال و در جرایم خطای محض ظرف مدت سه سال از وقوع جنایت باید پرداخت شود. در خطای محض هر سال یک سوم دیه و ظرف سه سال به طور کامل باید پرداخت شود در جرایم غیر عمد نیز هر سال نصف دیه باید پرداخت شود.

مهلت پرداخت دیه در قانون

قربانی و مجرم می‌توانند توافق کنند که دیه به عنوان مجازات اصلی جرم در نظر گرفته شود. به طور مثال الف دست ب را قطع کرده است و این اشخاص با هم توافق می‌کنند که به جای قصاص، دیه پرداخت شود. اگر این توافق صورت بگیرد اما مهلت پرداخت دیه بین آن‌ها مشخص نشود، دیه باید ظرف یک سال از مدت توافق پرداخت شود. نکته مهم در زمان پرداخت دیه، این است که اگر کسی دیگری را در سال ۸۰ به قتل رسانده باشد و در سال ۹۵ برای او دیه تعیین شود، میزان نرخ دیه‌ای که تعیین می‌شود، بر اساس نرخ دیه در سال ۹۵ خواهد بود. حتی اگر دو طرف توافق کرده باشند که دیه به صورت قسطی پرداخت شود باز هم نرخ دیه بر اساس زمان پرداخت در نظر گرفته خواهد شد.

​

شرایط قسط بندی دیه ضرب و جرح

اگر بین دو طرف بر پرداخت دیه به صورت قسطی توافق شده ولی تاریخی تعیین نشود، دیه باید ظرف یکسال پرداخت شود. اما گاهی محکوم پس از پایان مهلت پرداخت دیه، دادخواست اعسار از پرداخت دیه و تقسیط دیه در ضرب و جرح عمدی یا سایر جرایم را مطرح می‌کند که در صورت اثبات اعسار از پرداخت دیه می‌تواند به صورت قسطی پرداخت کند. اما در صورت عدم پذیرش اعسار و تقسیط دیه، منجر به بازداشت بدهکار تا زمان پرداخت دیه و یا اثبات اعسار خواهد بود و در این موضوع تفاوتی بین جنایات عمد و غیر عمد وجود ندارد.

پیشنهاد مطالعه:  برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر نحوه اعتراض به میزان نفقه را مطالعه کنید.

همچنین بخوانید:

سرقت از منزل و نکات حقوقی آن

انتشار ******** خصوصی چه عواقبی در پی دارد؟

سفته سفید امضا اعتبار قانونی دارد؟

مجازات شرکت در دعوا خیابانی

با مجله حقوقی دلتا همراه باشید