اجازه شوهر

فرزند موهبت الهی است که خداوند نصیب زن و شوهر می‌کند. اما گاهی به دلایل مختلف مانند: اختلاف زن و شوهر، بارداری ناخواسته، رابطه نامشروع و غیره پس از بارداری، مادر برای سقط جنین اقدام می‌نماید. در این مطلب از مجله دلتا به موضوع مجازات سقط جنین بدون اجازه می‌پردازیم.

سقط قانونی جنین

در قانون در برخی موارد سقط جنین مجاز بوده و قابل انجام است. در این موارد، ادامه حیات جنین برای مادر خطرناک خواهد بود و باید با تایید پزشک و دریافت مجوز از پزشکی قانونی، سقط صورت بگیرد.

باید توجه داشت که سقط قانونی جنین تنها برای بارداری قبل از ۱۹ هفتگی انجام می‌گیرد و چنانچه بارداری از این زمان گذشته باشد، عمل سقط جنین حتی به صورت قانونی نیز امکان‌پذیر نبوده و جرم تلقی می‌شود. در مواردی نیز که جنین دچار ناهنجاری‌های ژنتیکی و بیماری‌هایی از این قبیل است، سقط درمانی انجام خواهد شد.

شرایط قانونی سقط جنین چیست؟

• تشخیص و تایید سه پزشک متخصص
• تایید پزشکی قانونی مبنی بر بیماری جنین از جمله عقب افتادگی یا ناقص‌الخلقه بودن که موجب آزار و سختی مادر است یا بیماری مادر که منجر به تهدید جانی وی می‌شود.
• عمل سقط جنین باید قبل از دمیدن روح یعنی ۴ ماهگی انجام بگیرد.

مجازات سقط غیرقانونی جنین

مطابق با مواد ۴۸۷ تا ۴۹۳ و نیز مواد ۶۲۳ تا ۶۲۴ قانون مجازات اسلامی، سقط جنین در همان مراحل اولیه جرم بوده و دارای مجازات است.

در این حالت مجازات سقط جنین توسط مادر درصورتی‌که به عمد یا شبه عمد باشد، پرداخت دیه جنین حسب مورد توسط مرتکب یا عاقله او است.

همچنین به این نکته نیز باید توجه شود که تعیین دیه بر حسب سن جنین است و پس از دمیدن روح یعنی ۴ ماهگی برابر با دیه کامل انسان است. این مسئله برای فرزند پسر برابر با دیه کامل انسان و برای فرزند دختر نصف دیه کامل است.

بدین ترتیب مجازات سقط جنین بدون اجازه شوهر برابر با پرداخت دیه بوده و مرد می‌تواند علیه زن و فردی که در این عمل یاری رسانده است، طرح شکایت کرده و درخواست مجازات کند.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی مطلب رابطه نامشروع در خودرو چه مجازاتی دارد؟ را مطالعه کنید.

زن برای خروج از کشور نیاز به اجازه همسرش دارد. مطابق با ماده ۱۸ قانون گذرنامه خانم‌های متاهل در هر سنی که باشند باید برای خروج از کشور از شوهر خود اجازه داشته باشند. شوهر در هر زمانی‌که از اجازه خود منصرف شد می‌تواند با مراجعه به پلیس گذرنامه نسبت به جلوگیری از خروج همسر خود اقدام کند که در این‌صورت گذرنامه زن ضبط می‌شود، اما چه زنانی برای خروج از کشور نیاز به اجازه همسر خود ندارند؟ در این مطلب از مجله دلتا به موضوع خروج از کشور زنان بدون اجازه می‌پردازیم.

زن مالک وسایلی است که با خود به خانه مشترک می‌برد و تا زمانی که زوجین در کنار هم زندگی کنند، مالکیت آن‌ها تنها برای زن خواهد بود. در این مطلب از مجله دلتا قصد داریم به موضوع فروش جهیزیه زن بپردازیم.

آیا خرید جهیزیه به عهده دختر است؟

یکی از سوالاتی که ممکن است برای خیلی از افراد پیش بیاید این است که آیا خرید جهیزیه وظیفه دختر است یا خیر؟

برای پاسخ به این سوال باید بگوییم که با نگاه کردن به گذشته و دوران قدیم، به این نتیجه می‌رسیم که عرف بر این بوده تا خانواده دختر جهیزیه را تهیه کنند.

اما اگر به قانون و دین نگاهی بیاندازیم، خواهیم دید که تهیه جهیزیه نه تنها از وظایف زن نیست، بلکه یکی از وظایف مرد محسوب می‌شود.

در ماده ۱۱۰۷ قانون مدنی نفقه به این صورت تعریف شده است: ” نفقه عبارت است از همه نیازهای متعارف و متناسب با وضعیت زن از قبیل مسکن، البسه، غذا، اثاث منزل، هزینه‌های درمانی، بهداشتی و خادم در صورت‌ عادت یا احتیاج به‌واسطه نقصان یا مرض.”   با استناد به این ماده می‌توان به قطعیت گفت که تهیه جهیزیه از جمله وظایف مرد است.

جرم فروش جهیزیه زن بدون اجازه

همان‌طور که گفته شد مالکیت تمام وسایلی که زن به خانه می‌آورد، برای زن خواهد بود.

مرد تنها اجازه استفاده از این لوازم را دارد. مرد نمی‌تواند مالکیت آن‌ها را داشته باشد.

این یعنی مرد اجازه فروش هیچ یک از وسایل را ندارد و در صورتی‌که این کار را بدون رضایت همسرش انجام دهد، مرتکب جرم شده است.

در این شرایط زن می‌تواند از طریق قانون و مراجع کیفری بر علیه همسرش شکایت کند.

طرح دعوی می‌تواند با عنوان خیانت در امانت یا فروش مال غیر صورت گیرد. علاوه بر مسئله فروش جهیزیه، چنانچه مرد اقدام به تخریب جهیزیه همسر خود کند، مجرم شناخته شده و باید مسئولیت عواقب کار خود را بپذیرد.

تخریب عمدی اموال خانه توسط مرد قابلیت پیگیری کیفری دارد. قانون در این شرایط نیز مجازاتی برای مرد در نظر می‌گیرد که معمولا شامل حبس بین ۶ ماه تا ۳ سال است.

دعوای استرداد جهیزیه زن

زمانی‌که مرد اقدام به فروش جهیزیه همسرش کند، زن این امکان را دارد تا با طرح دعوای استرداد همسرش را مجازات کند.

در این شرایط داداگاه جلسه‌ای را تشکیل می‌دهد تا به موضوع رسیدگی شود.

در جلسه دادگاه زن باید سیاهه جهیزیه یا همان فاکتور خرید لوازم خود را داشته باشد تا برای قاضی محرز شود که زن مالک این وسایل بوده است.

بعد از آن اگر ادعای زن از طرف همسرش مورد قبول شود، مرد موظف خواهد بود تا تمام لوازم فروخته شده را بازگرداند.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی آیا میان نفقه زن خانه‌دار با زن شاغل تفاوت وجود دارد؟ مطالعه کنید.

از نظر قوانین، تفاوتی بین منع اشتغال زوج و زوجه وجود ندارد. تنها تمایزی که در رابطه با منع اشتغال زوج توسط زوجه وجود دارد، این است که زمانی حکم به ممنوعیت اشتغال زوج داده خواهد شد که اختلالی در امر معیشت خانواده ایجاد نشده و مرد توانایی تامین نیازهای مالی فرزند و همسر خود را داشته باشد در غیر این‌صورت به دادخواست زوجه ترتیب اثر داده نمی‌شود. در این نوشتار از مجله دلتا به موضوع شرایط منع اشتغال مرد می‌پردازیم.

معیار تشخیص منافات اشتغال زوج

برای تشخیص اینکه حرفه‌ای که زوج در آن مشغول به کار بوده آیا منافات با مصالح خانواده و حیثیات زوجین دارد یا نه؟ ضابطه خاصی را بر خلاف منع اشتغال زوجه که در پاره‌ای از مواد قانونی به آن تصریح شده، تعیین نکرده است و ضابطه تشخیص آن را بر عهده دادرس دادگاه نهاده است.

ممکن است مشاغلی از دیدگاه قانون‌گذار مخالف اخلاق حسنه و نظم عمومی باشد. در این موارد قانون‌گذار افراد را از کارگزینی در آن حرفه به‌صورت کلی منع کرده باشد.

ولی گاهی اوقات ممکن است شغل مذکور از دیدگاه قانون منع نشده ولی با شرایط زندگی و موقعیت اجتماعی طرفین ممکن است تناسب نداشته باشد.

در این مورد با ادله ارائه شده از سوی زوجه این امر برای دادگاه محرز گردد که در این‌صورت با حکم دادگاه زوج از شغل خود منع شده و نمی‌تواند در حرفه مربوطه مشغول به فعالیت شود.

دادگاه صالح جهت رسیدگی به درخواست زوجه

زوجه باید درخواست را طی ارائه دادخواستی مبنی بر تقاضای عدم اشتغال زوج، به دادگاه خانواده مطرح کند. هم‌چنین ادله و مدارکی که در جهت اثبات ادعای خود نیاز است ضمیمه دادخواست خود نماید.

• یکی از ادله‌ای که زوجه در جهت اثبات منافی بودن شغل زوج و عدم تناسب آن با موقعیت اجتماعی و مصلحت خانوادگی باید ضمیمه دادخواست خود نماید، ارائه سند ازدواج مبنی بر اثبات رابطه زوجیت بوده که باید برای دادگاه محرز گردد.
• ارائه ادله قابل قبول مبنی بر اثبات منافی بودن شغل زوج با حیثیت و مصالح خانوادگی توسط زوجه.

در صورتی که زوج به مشاغلی از جمله فروش مواد مخدر مشغول بوده آیا زوجه می‌تواند او را از انجام شغل مذکور منع نماید؟

قانون‌گذار مصداق ممنوعیتی که براساس ماده۱۸ قانون حمایت خانواده راجع به اختیار زوجه در منع اشتغال زوج بیان نموده در رابطه با مشاغل مشروعی بوده که مخالف حیثیت اجتماعی و خانوادگی زوجین بوده است.

مشاغلی که نامشروع بوده و خلاف نظم عمومی و اخلاق حسنه بوده از این معقوله خارج است.

تحت چه شرایطی دادگاه در رابطه با منع اشتغال زوج به درخواست زوجه ترتیب اثر می‌دهد؟

تامین امرار معاش خانواده و ریاست خانواده بر عهده زوج است. دادگاه زمانی حکم به ممنوعیت شغل زوج داده که اختلالی در امر معیشت خانواده ایجاد نگردد.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر آیا زن بدون اجازه مرد می‌تواند سر کار برود؟ مطالعه کنید.

آزادی انتخاب شغل و عدم اجبار افراد به انتخاب یا دست کشیدن از شغلی خاص، ازجمله مواردی است که قانون اساسی کشور به آن تأکید کرده است. در این نوشتار از مجله دلتا به موضوع اشتغال زن بدون اجازه شوهر می‌پردازیم.

آیا حق اشتغال برای زن در قانون پیش‌بینی شده است؟

در ماده ۱۱۱۸ قانون مدنی تصرف زن در اموالش موکول به اجازه از شوهر نشده‌ است.

همچنین طبق اصل ۲۸ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران همه افراد چه مرد و زن می‌توانند به شغل و حرفه‌ای که علاقمند هستند اشتغال داشته باشند. نکته مهم آن است که این شغل نباید مغایر اسلام، مصالح عمومی و حقوق دیگران باشد.

دولت باید شرایط مساوی و امکان اشتغال به کار را برای همه اعم از زن و مرد فراهم کند. بنابراین تفاوتی بین زن و مرد در امکان انتخاب شغل وجود ندارد.

محدودیت برای اشتغال زن

خانواده که متشکل از زن، مرد و فرزندان است اهمیت بسزایی دارد هر کدام از زن و مرد حقوق و تکالیفی در قبال همدیگر دارند.

طبق قوانین ایران ریاست خانواده برعهده شوهر است. مرد حق تعیین محل سکونت را دارد و زن حق خروج از منزل بدون رضایت شوهر را ندارد، مرد می‌تواند از اشتغال به شغلی که منافی مصالح خانوادگی یا حیثیت زن یا شوهر است جلوگیری کند.

چه اموری منافی مصالح خانوادگی است؟

هر چیزی که موجب خلل در بنیان خانواده باشد منافی مصالح خانوادگی است. مثلا مشاغلی که باعث بهم خوردن نظم خانواده از نظر تربیتی و اقتصادی می‌شود یا تربیت و فرزندان یا آرامش خانواده را متزلزل کند.

موارد منافی مصالح خانوادگی را باید بسته به شرایط اوضاع و احوال تعیین کرد. اشتغال به شغلی که به واسطه وقت زیادی که از زن می‌گیرد یا مانع ایفای وظایف زن نسبت به مرد ( تمکین ) و تربیت فرزندان شود اصل مشاغل منافی مصالح خانوادگی محسوب می‌شود.

هم‌چنین اگر شغل زن مخالف حیثیت خود زن یا مرد باشد، شوهر می‌تواند مانع اشتغال او شود برای تشخیص مخالفت و طناب تعارض با حیثیت باید به عرف رجوع کرد باتوجه به شرایط اوضاع و احوال این مساله را تعیین کرد.

مثلا ممکن است شغلی را که همسر یک هنرپیشه به آن اشتغال دارد و مخالف حیثیت نیست اگر همسر یک روحانی برگزیند مخالف با حیثیت وی تشخیص داده شود.

شوهر چگونه می‌تواند مانع اشتغال زن به شغلی که مخالف منافی مصالح خانوادگی یا حیثیت زن است شود؟

شوهر باید در دادگاه اقامه دعوا کند. دلایل خود مبنی بر مخالفت شغل زن با مصالح خانوادگی یا حیثیت خود یا زن را به دادگاه ارائه کند. در صورت کافی بودن دلایل، دادگاه حکم به نفع مرد صادر می‌کند.

با ارائه حکم دادگاه به کارفرمای زن، وی موظف به اجرای حکم دادگاه است.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر کدام زنان در طرح جدید مسکن صاحبخانه می‌شوند؟ مطالعه کنید.

اگر خانم متاهلی قصد خروج از کشور را داشته باشد، باید اجازه دریافت پاسپورت را از همسر خود اخذ کند. در این نوشتار از مجله دلتا به بررسی موضوع خارج شدن زن از کشور می‌پردازیم.

خارج شدن زن از کشور

زن برای خروج از کشور نیاز به اجازه همسرش دارد و مطابق با ماده ۱۸ قانون گذرنامه خانم متاهل در هر سنی که باشد برای خروج از کشور به اجازه شوهر خود نیاز دارد.

شوهر در هر زمانی که از اجازه خود منصرف شد می‌تواند با مراجعه به پلیس گذرنامه نسبت به جلوگیری از خروج همسر خود اقدام کند که در این صورت گذرنامه زوجه ضبط می‌شود.

البته بانوان در مواقع اضطراری می‌توانند برای خروج از کشور از دادستان اجازه بگیرند که این تشخیص ضرورت بر عهده دادستان است و او باید ظرف مدت ۳ روز به این درخواست پاسخ دهد.

این قانون درباره زنانی که خارج از کشور سکونت دارند یا همسرشان تابعیت ایرانی ندارد مستثنی است.

خانم‌های متاهل می‌توانند در موارد اضطراری مانند فوت یکی از بستگان درجه نزدیک‌شان، درمان، ملاقات با پدر و مادر و سفر‌های زیارتی از دادگاه اجازه خروج از کشور را بگیرند.

زن برای آن‌که جهت خروج از کشور با مشکلی روبه‌رو نباشد می‌تواند اجازه کتبی شوهر خود را دریافت کند یا به هنگام عقد ازدواج در شرط ضمن عقد خود ذکر کند که حق خروج از کشور را دارد و مشکلی نداشته باشد.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر انتشار عکس خصوصی در صفحه شخصی مجازات دارد؟  را مطالعه کنید.

به هنگام جدایی می‌توان با آگاهی از جزئیات چگونگی استرداد جهیزیه‌، از بروز اختلافات بسیاری جلوگیری کرد، زیرا این مسئله به دلیل داشتن جزئیات فراوان قانونی و حساسیت زوجین نسبت به چگونگی عمل هم دیگر در زمان وقوع جدایی، همواره تنش‌های بسیاری بین زوجین ایجاد کرده است. در این مطلب از مجله دلتا به موضوع پس گرفتن جهیزیه بدون اجازه شوهر می‌پردازیم.

آیا بردن جهیزیه بدون اجازه شوهر امکان دارد؟

برای پاسخ به این سوال باید برخی از جزئیات قانونی موجود در مورد جهیزیه را مطرح نمود:

از نظر قانون و مقررات مدنی زن هیچ‌گونه تعهد و مسئولیتی جهت تهیه لوازم و وسایل زندگی ندارد.

بردن جهیزیه به منزل شوهر یک امر پذیرفته شده در عرف بوده که مقدار و چگونگی کیفیت آن در میان اقوام مختلف سراسر کشور، متفاوت است.

جهیزیه اموال و لوازم منقولی است که زن جهت رفاه زندگی مشترک پس از ازدواج به منزل شوهر می‌آورد و شوهر تنها حق استفاده از آن را دارد و مالکیت زن بر جهیزیه پس از ازدواج و بعد از طلاق هم‌چنان باقی خواهد ماند، به‌طوری که در صورت فوت زن و نداشتن شوهر، جهیزیه به ارث می‌رسد.

چون زن از نظر شرع و قانون تعهدی در برابر بردن جهیزیه به منزل شوهر ندارد‌، لذا می‌تواند هر زمان که بخواهد جهیزیه را از منزل شوهر خارج نماید.

جهت بردن جهیزیه از منزل شوهر زن حق دارد تنها لوازمی را که در ابتدای زندگی مشترک تهیه کرده با خود ببرد، از این رو وسایلی را که مرد در ازای خرابی و استهلاک جهیزیه خریداری کرده یا وسایلی را که قبل از شروع زندگی به عنوان کمک به جهیزیه خریداری کرده است، جزء جهیزیه زن محسوب نمی‌شود و در صورت اثبات مرد متعلق به مرد خواهند بود.

پس گرفتن جهیزیه بر اساس سیاهه و فاکتور

پس گرفتن جهیزیه باید بر اساس فاکتور خرید وسایل یا لیست اقلام جهیزیه که سیاهه نام دارد و معمولا توسط شوهر یا بزرگان زوجین به امضاء رسیده است، صورت پذیرد.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب آیا می‌توان هدایایی که شوهر به زن می‌دهد را از مهریه کسر کرد؟ را مطالعه کنید.

بطور معمول در دهه‌های اخیر انجام  عمل‌های جراحی زیبایی توسط افراد بخصوص خانم‌ها بسیار متداول گردیده است. در این مطلب از مجله دلتا به اذن شوهر برای عمل زیبایی می‌پردازیم.

یکی از سوالات متداول این روزها این است که آیا زن برای عمل زیبایی نیاز به اجازه همسر دارد؟ جواب این سوال کاملا واضح است. در این نوشتار از مجله دلتا به بررسی اجازه شوهر برای عمل زیبایی می‌پردازیم.

کسب رضایت در عمل های جراحی

با توجه به بند ۲ از ماده ۵۹ قانون مجازات اسلامی، می‌توان این‌گونه عنوان کرد: هر نوع عمل جراحی یا طبی مشروع، باید با رضایت شخص یا اولیا یا سرپرستان یا نمایندگان قانونی آن‌ها و رعایت موازین فنی و علمی و نظامات دولتی انجام شود. در موارد فوری اخذ رضایت ضروری نخواهد بود. بر این اساس است که با توجه به این ماده می‌توان گفت در عمل‌های جراحی که به صورت فورس ماژور نیست، رضایت خود شخص و یا اولیا و سرپرست او گرفته می‌شود.

تمامی اشخاص چه زن باشند و چه مرد، از نظر قانون بعد از اینکه به سن بلوغ رسیدند، رشید به حساب می‌آیند و برای انجام عمل‌های زیبایی نیازی به اجازه و رضایت از شخص دیگری ندارند.

اجازه شوهر برای عمل زیبایی

در این خصوص باید بگوییم بعد از ازدواج، همه ما باید تابع تکالیف و قوانینی باشیم تا زندگی آرامی را تجربه کنیم. اگر بخواهیم دچار تبعات حقوقی نشویم، مجبوریم آن‌ها را رعایت کنیم. چون بحث سر این است که این گونه عمل‌ها واجب نیست و برای حفظ سلامتی زن ضروری نیست؛ فقط از لحاظ زیبایی روی ظاهر زن تاثیرگذار خواهد بود. تمکین یکی از وظایف اصلی زن در قبال شوهر است. تمکین دو نوع عام و خاص دارد که تمکین عام یعنی پذیرش ریاست خانواده توسط مرد از سوی زن. طبق ماده ۱۱۰۲ قانون مدنی زوجین موظف به حسن معاشرت با یکدیگر هستند. در هر صورت فرض می‌کنیم خانمی قصد دارد بینی خود را جراحی زیبایی کند. در هیچ جای قانون وضع نشده است که برای این کار نیاز به اجازه شوهرش دارد. از طرفی مراکز درمانی نیز نیاز به دریافت اجازه شوهر برای انجام عمل‌های زیبایی خانم‌ها ندارند.

سوال دیگری که برای خیلی از زوجین پیش می‌آید این است که آیا انجام این گونه عمل‌ها، جزء نفقه زن محسوب می‌شود و مرد بایستی هزینه این گونه عمل‌ها را پرداخت کند؟ جواب کاملا واضح است، فقط هزینه‌های درمانی متعارف و واجب است که جزء نفقه محسوب می‌شود و پرداخت هزینه‌های عمل‌های زیبایی بر عهده زوج نیست.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب نحوه اعتراض به میزان نفقه را مطالعه کنید.

زن برای خروج از کشور به اجازه همسرش احتیاج دارد و برای دریافت گذرنامه باید مراحل قانونی را طی کند.

​

اگر خانم متاهلی قصد خروج از کشور را داشته باشد، باید اجازه دریافت پاسپورت را از همسر خود اخذ کند. در این نوشتار از مجله دلتا به بررسی موضوع خارج شدن زن از کشور می‌پردازیم.

خارج شدن زن از کشور

زن برای خروج از کشور نیاز به اجازه همسرش دارد و مطابق با ماده ۱۸ قانون گذرنامه خانم متاهل در هر سنی که باشد برای خروج از کشور به اجازه شوهر خود نیاز دارد. شوهر در هر زمانی که از اجازه خود منصرف شد می‌تواند با مراجعه به پلیس گذرنامه نسبت به جلوگیری از خروج همسر خود اقدام کند که در این صورت گذرنامه زوجه ضبط می‌شود.

​

البته بانوان در مواقع اضطراری می‌توانند برای خروج از کشور از دادستان اجازه بگیرند که این تشخیص ضرورت بر عهده دادستان است و او باید ظرف مدت ۳ روز به این درخواست پاسخ دهد. این قانون درباره زنانی که خارج از کشور سکونت دارند یا همسرشان تابعیت ایرانی ندارد مستثنی است. خانم‌های متاهل می‌توانند در موارد اضطراری مانند فوت یکی از بستگان درجه نزدیک‌شان، درمان، ملاقات با پدر و مادر و سفر‌های زیارتی از دادگاه اجازه خروج از کشور را بگیرند. زن برای آن‌که جهت خروج از کشور با مشکلی روبه‌رو نباشد می‌تواند اجازه کتبی شوهر خود را دریافت کند یا به هنگام عقد ازدواج در شرط ضمن عقد خود ذکر کند که حق خروج از کشور را دارد و مشکلی نداشته باشد.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر چه کسانی ممنوع الخروج می‌شوند؟ را مطالعه کنید.

همچنین بخوانید:

شرایط تملک نصف دارایی مرد پس از طلاق

طلاق از طرف زن به چه صورت است؟

مرد می‌تواند بدون رضایت همسر ازدواج کند؟

در صورت خیانت شوهر می‌توان طلاق گرفت؟

شرایط طلاق از طرف زن

با مجله حقوقی دلتا همراه باشید