تقسیم اموال

حتما شما هم می‌دانید که ازدواج و طلاق طبق قانون هر کشوری قواعد و قوانین خاصی بر آن حکم فرما است. دو مسئله اساسی در اینجا مطرح می‌شود اول آن‌که آیا استقلال مالی زن در خصوص اموالی که متعلق به خودش است طبق قانون ما به رسمیت شناخته شده است؟ دوم در چه شرایطی بعد از طلاق نصف اموال و دارایی‌های مرد به زن منتقل می‌شود؟ در این مطلب از مجله دلتا به موضوع تقسیم اموال زوجین بعد از طلاق می‌پردازیم.

اموال زن بعد از طلاق

بر اساس ماده ۱۱۱۸قانون مدنی: زن مستقلا می‌تواند در دارایی خود هر تصرفی را که می‌خواهد بکند. بنابراین استقلال زن در خصوص اموالی که متعلق به خودش است بر اساس قانون به رسمیت شناخته شده است. هیچ مردی نمی‌تواند اموال متعلق به همسرش را تصاحب کند.

البته این صرفا یکی قاعده قانونی نیست. منطق نیز این‌گونه حکم می‌کند. هر انسانی فارغ از جنسیت باید بر اموال و دارایی‌های خود تسلط داشته باشد. همچنین مردان نیز از این قاعده مستثنی نیستند. حتی در صورت تاهل نیز می‌توانند هر گونه دخل و تصرفی را که می‌خواهند در اموال و دارایی‌های خود داشته باشند.

تقسیم و تنصیف اموال مرد بعد از طلاق

هر شرطی که خلاف ذات عقد ازدواج نباشد را می‌توان در عقدنامه گنجاند. یکی از شروط ضمن عقد که امروزه در سند چاپی ازدواج آورده شده آن است که: چنانچه طلاق بنا به درخواست زن نباشد و طبق تشخیص دادگاه، تقاضای طلاق ناشی از تخلف زن از وظایف همسری یا سوءاخلاق و رفتار وی نباشد، شوهر مکلف است تا نصف دارایی موجود خود را که در ایام زناشویی با زن به دست آورده یا معادل آن را، به‌صورت بلاعوض به زن منتقل نماید.

البته این شرط که به‌صورت پیش فرض در قباله‌های ازدواج گنجانده شده شرایطی دارد که تنها در صورت تحقق آن‌ها پس از طلاق، نصف اموال مرد به زن منتقل خواهد شد.

لازم به ذکر است که زوجین می‌توانند درصورتی‌که بین آن‌ها توافق حاصل شود، شرط کنند که درصورتی‌که طلاق بین آن‌ها واقع شود چه از جانب مرد باشد چه از جانب زن، نصف اموال مرد به زن انتقال یابد. اگر به مطالبی در مورد طلاق علاقه دارید مطلب آیا سه طلاقه کردن زن در ایران امکان دارد؟ را مطالعه کنید.

شرایط لازم برای تقسیم اموال مرد بعد از طلاق

•  اولین شرطی که برای تقسیم اموال مرد بعد از طلاق وجود دارد آن است که شوهر در هنگام عقد ازدواج باید این شرط را امضا کرده باشد.
• طلاق باید به درخواست زوج ( شوهر ) باشد. بنابراین در مواردی که طلاق به درخواست زن بوده یا طلاق توافقی است این شرط مصداق پیدا نمی‌کند.
• طلاق نباید بخاطر تخلف زن از وظایف زناشویی از جمله عدم تمکین اتفاق افتاده باشد.
• تنها اموالی تقسیم می‌شوند که اولا بعد از ازدواج به دست آمده باشد. ثانیا ناشی از کار و دست‌رنج باشد نه ارث و مواردی از این دست.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی مطلب در این شرایط زن دوم، هرگز ارث نمی‌برد را مطالعه کنید.

تصور بسیاری از ما در مورد ارث، این است که پدر در صورت فوت اموالی را برای فرزندان به جا می‌گذارد. در حالی‌که بر اساس قانون مدنی، فوت هر شخصی می‌تواند باعث باقی گذاشتن ارث برای خویشاوندان او باشد. برای مثال از فرزندان نیز به پدر و مادر ارث می‌رسد و همچنین رسیدن اموال مادر برای فرزندان و همسر خود نیز نوع دیگری از ارث است اما باید ببینیم تقسیم ارث مادر، قواعد جداگانه‌ای دارد و اصولا قانون ارث از مادر چگونه است؟ در این مطلب از مجله دلتا به موضوع تقسیم ارث مادر به صورت مساوی می‌پردازیم.

قانون ارث از مادر

بر اساس قانون، تفاوتی ندارد که متوفی زن باشد یا مرد. در نتیجه اگر متوفی زن باشد و دارای فرزند همان قانون ارث در مورد آن اجرا می‌شود. میزان سهم‌الارث فرزندان دختر و پسر مانند ارث بردن از پدر است. قانون در مورد نحوه تقسیم ارث افراد قوانین مختلفی در نظر گرفته است. اگر به مطالب ارث علاقه دارید به مطلب چگونه می‌توان از خواهر خود ارث ببریم؟ مراجعه کنید.

نحوه تقسیم ارث مادری

طبق ماده ۹۰۷ قانون مدنی: درصورتی‌که مادری از دنیا برود و ابوین او (یعنی پدر و مادر او) نیز فوت کرده باشند و همچنین دارای یک یا چند فرزند باشند، نحوه تقسیم ترکه مادر به شرح ذیل است:

• در صورتی‌که مادر تنها یک فرزند داشته باشد حال چه پسر باشد یا چه دختر باشد تمامی ارث مادر به همان فرزند می‌‌رسد.
• اگر مادر چندین فرزند داشته باشد که همه دختر باشند یا همه پسر باشند ارث مادر کاملا مساوی بین فرزندان تقسیم می‌گردد.
• حال اگر مادر دارای چندین فرزند باشد که بعضی از آن‌ها دختر و بعضی از آن‌ها پسر باشند فرزند یا فرزندان پسر دو برابر دختر ارث می‌برند.

یک تصور اشتباه

بیشتر افراد این تصور اشتباه را در مورد ارث دارند که؛ در سهم‌الارث مادری، نحوه تقسیم ارث متفاوت است. با این توصیف که سهم‌الارث دختر و پسر از ارث مادری برابر است. این در حالی‌ است که قانون در این مورد یکسان عمل کرده و قانون ارث از مادر هم مانند قانون کلی ارث است. بنابراین؛ در تقسیم ارث مادر نیز، سهم‌الارث پسر،‌ دو برابر دختر است.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی مطلب با این۳ راهکار زنان از شوهر خود بیشتر ارث می‌برند  را مطالعه کنید.

به‌طور کلی هنگامی که بین دو طرف قراردادی بسته می‌شود آن‌ها می‌توانند علاوه بر تعهداتی که قانونا با امضاء قرارداد به عهده خود گذاشته می‌شود، شرایطی را به عقد اضافه کنند که دو طرف ملتزم به رفتار بر اساس آن باشند. در این مطلب از مجله دلتا به موضوع شرایط نصف شدن دارایی شوهر می‌پردازیم.

دارایی شوهر در چه شرایطی با زن نصف می‌شود؟

چنانچه طلاق بنا به درخواست زوجه نباشد و طبق تشخیص دادگاه، تقاضای طلاق ناشی از تخلف زن از وظایف همسری یا سوء‌اخلاق و رفتار وی نباشد، زوج مکلف است تا نصف دارایی موجود خود را که در ایام زناشویی با زوجه به دست آورده یا معادل آن را به‌صورت بلاعوض به زوجه منتقل نماید.

تحقق این شرط منوط به حصول موارد زیر است:

• زمانی زوجه می‌تواند از این شرط به نفع خود استفاده نماید که طلاق صورت گرفته باشد. به عبارت دیگر امکان الزام شوهر برای اجرای این شرط پیش از درخواست طلاق وجود نخواهد داشت.
•  طلاق ناشی از تخلف زن از وظایف همسری یا سوءاخلاق و رفتار وی نباشد. به عبارت دیگر چنانچه سوء‌رفتار و سوء‌اخلاق زوجه موجب گردیده باشد تا زوج اقدام به طلاق وی نماید شرط تنصیف دارایی محقق نخواهد گردید.

• بایستی که حتما مرد متقاضی طلاق باشد. به عبارتی دیگر مطابق قانون طلاق به اراده مرد است. بنابراین چنانچه وی بخواهد از این حق قانونی خود استفاده نماید، درست است که در واقع از قید و بند زندگی مشترک رهایی می‌یابد، اما ناگزیر به قبول شرط تنصیف دارایی خواهد بود.
• ملاک ارزیابی اموال در شرط تنصیف دارایی تا نصف اموال یا معادل آن است. به عبارت دیگر میزان و مبدا محاسبه نصف دارایی یا معادل آن، از کمترین اموال زوج تا سقف پنجاه درصد آن است.
•  زوجه این امکان را نخواهد داشت تا هر مالی از زوج را برای خود و در راستای شرط مطالبه نماید. به عبارت دیگر شرط تنصیف دارایی فقط مختص به دارایی است که در زمان زوجیت حاصل شده باشد. بنابراین اموالی را که زوج پیش از ازدواج داشته است یا به وی ارث رسیده است را نمی‌توان در راستای اجرای شرط موصوف به زوجه داد.
• آخرین شرطی که می‌بایست وجود داشته باشد تا شرط تنصیف دارایی به نفع زوجه قابل اجرا باشد، موجود بودن اموال حین طلاق است. بنابراین شامل اموال از بین رفته اعم از تلف یا مفقود شده، نخواهد گردید.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی برای دریافت مهریه چقدر باید هزینه کرد مطالعه کنید.

یکی از حقوق مالی زنان که در قالب یکی از شروط ضمن عقد در سند ازدواج درج می‌شود شرط نصف شدن دارایی است. در این مطلب از مجله دلتا به موضوع شرایط تقسیم اموال در طلاق توافقی می‌پردازیم.

شرایط تقسیم اموال

شرط تنصیف دارایی‌های مرد پس از طلاق به این‌صورت است که اگر ضمن عقد ازدواج شوهر شرط کرده باشد که هرگاه طلاق به درخواست زن نباشد و طبق تشخیص دادگاه تقاضای طلاق به دلیل ناشزه بودن زن و تخلف او از وظایف زناشویی نباشد، مرد موظف است تا نصف اموال و دارایی‌هایی که در طول زندگی مشترک به دست آورده است را به زن منتقل کند.

بنابراین تنها زمانی نصف اموال و دارایی‌های مرد به زن تعلق می‌گیرد که طلاق فقط به درخواست مرد باشد و اعمال این شرط در طلاق توافقی با ماهیت این شرط تناقض دارد.

به این دلیل که در طلاق توافقی هر دو طرف تصمیم به جدایی و ترک زندگی زناشویی می‌گیرند و طلاق تنها از جانب مرد نیست که شرط تنصیف دارایی در آن اعمال شود.

بر اساس مقرراتی که بر طلاق توافقی حاکم است، زوجین می‌توانند با توافق یک‌دیگر هر شرطی را که می‌خواهند در توافقنامه‌ای بگنجانند.

این توافقنامه می‌تواند در خصوص نحوه پرداخت و میزان مهریه، حضانت و نفقه فرزندان و موارد بسیار دیگری از قبیل انتقال نصف دارایی مرد به زن در صورت توافق باشد.

هم‌چنین می‌توانند در خصوص دارایی‌های قبل از ازدواج نیز توافق کنند. دادگاه نیز در ضمن رسیدگی به طلاق توافقی طبق آن‌چه زوجین بر سر آن توافق کرده‌اند عمل خواهد کرد.

حقوق مالی زن که شامل مهریه، نفقه و اجرت‌المثل ایام زوجیت می‌باشد از شمول تقسیم دارایی خارج است و اگر زوجین تمایل به طلاق توافقی دارند می‌توانند علاوه‌بر پرداخت کلیه حقوق مالی زن، در خصوص تقسیم سایر اموال نیز توافق نماید.

پیشنهاد مطالعه: برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر مطلب آیا می‌توان مهریه را بخشید و حق طلاق را گرفت؟ را مطالعه کنید.

یکی از شروط ضمن عقد مندرج در سند ازدواج شرطی تحت عنوان “تنصیف اموال و دارایی مرد پس از طلاق” است.

​

شاید سوال بسیاری از مردم باشد که آیا تقسیم اموال در طلاق در قانون وجود دارد؟ و تفکیک اموال زوجین در طلاق چگونه خواهد شد؟ در این نوشتار از مجله دلتا به بررسی تقسیم اموال در طلاق می‌پردازیم.

تقسیم اموال در طلاق

بر طبق ماده ۱۱۱۸ قانون مدنی زن در اداره دارایی خود مستقل است به این معنی که اموال چه منقول و یا غیر منقول و چه این که در زمان زوجیت به دست آمده باشد یا طرق دیگر تماما مختص به خود او است و به تنهایی می‌تواند هر طور که مایل باشد در اموال خود تصرف کند. از طرفی مرد نیز حتی اگر متاهل باشد به جزء در مواردی که باید حقوق زن مانند نفقه و … را بپردازد، در اداره اموال شخصی خود مستقل است و می‌تواند هر گونه دخل و تصرف حقوقی و مادی در آن‌ها داشته باشد.

​

شرط تقسیم اموال در طلاق

آنچه در حال حاضر به صورت شرط چاپی در سند ازدواج آمده است و زوجین به دلخواه و تمایل خود می‌توانند آن را امضا کنند، چنین است: چنانچه طلاق بنا به درخواست زوجه نباشد و طبق تشخیص دادگاه، تقاضای طلاق ناشی از تخلف زن از وظایف همسری یا سوء اخلاق و رفتار وی نباشد، زوج مکلف است تا نصف دارایی موجود خود را که در ایام زناشویی با زوجه به دست آورده یا معادل آن را، بصورت بلاعوض به زوجه منتقل کند. پس اگر مردی این شرط را امضا کرده باشد بر طبق شرایط زیر به تشخیص قاضی رسیدگی کننده بایستی تا نصف دارایی را که در ایام زوجیت به دست آورده است به زوجه بدهد:

•  شوهر می‌بایستی شرط مذکور را امضا کرده باشد.
•  در صورتی زوجه می‌تواند از این شرط استفاده کند که مرد نتواند برای دادگاه اثبات کند که طلاق ناشی از تخلف زوجه از وظایف زناشویی است.
• فقط در صورت طلاق از جانب شوهر است که این شرط مصداق پیدا می‌کند پس در طلاق توافقی و درخواست طلاق از طرف زن این شرط موضوعیت ندارد.
•  این شرط تنصیف دارایی در عقد نکاح است و نه شرط تنصیف اموال زوج، فرق آن است که دارایی مثبت و منفی دارد ممکن است شوهر اموال منقول و غیر منقول داشته باشد ولی بدهکاری هم داشته باشد. در این راستا قاضی رسیدگی کننده نظر به کل دارایی زوج دارد و نه فقط اموال او.
•  دادگاه اموالی را ملاک عمل قرار می دهد که اولا در ایام زناشویی به دست آمده باشد. ثانیا حاصل دسترنج و تلاش باشد نه مثل ارث. ثالثا اموالی در نظر گرفته می‌شود که مالکیت شوهر نسبت به آن‌ها محرز و مسلم باشد. رابعا اموال باید موجود در هنگام طلاق باشد آنچه در گذشته بوده و به هر دلیل از ملکیت شوهر خارج شده یا تلف شده باشد این شرط مصداق ندارد.

برای آشنایی بیشتر نحوه اثبات عدم تمکین زن به چه صورت است؟ را مطالعه کنید.

همچنین بخوانید:

مهریه در طلاق غیابی

چه زمانی می‌توان اقدام به گرفتن طلاق غیابی کرد؟

در چه مواردی ازدواج موقت باید ثبت شود؟

طلاق به دلیل کتک زدن زن در چه شرایطی امکان‌پذیر است؟

با مجله حقوقی دلتا همراه باشید

یکی از شروط ضمن عقد که از سال 1360 به بعد در قباله‌های ازدواج درج شده، شرطی تحت عنوان "تنصیف اموال و دارایی مرد پس از طلاق" است.

​

یکی از مهم‌ترین حقوق مالی زنان بعد از طلاق، نصف کردن اموال مرد پس از جدایی است که به عنوان یکی از شروط ضمن عقد در سند ازدواج درج شده و هر یک از زوج ها می‌توانند حین عقد نکاح اقدام به امضا آن شرط کرده و به آن ملتزم شوند که ثمره این شرط آن است که در صورت طلاق از طرف مرد و همچنین وجود سایر شرایط قانونی، زن می‌تواند از آن بهره‌مند شود. اما سوال مهمی که مطرح می‌شود این است که آیا در طلاق توافقی زن می‌تواند از نصف اموال و دارایی مرد پس از طلاق بهره‌مند شود؟ در این نوشتار از مجله دلتا به بررسی تقسیم اموال در طلاق توافقی می‌پردازیم.

شرایط تعلق نصف دارایی مرد پس از طلاق

یکی از شروط ضمن عقد مندرج در سند ازدواج شرطی تحت عنوان “تنصیف اموال و دارایی مرد پس از طلاق” است که بر اساس این شرط در صورت وجود شرایط قانونی، نصف اموال و دارایی‌های مرد پس از طلاق به همسرش تعلق می‌گیرد. بر این اساس، از جمله شرایط تعلق نصف اموال مرد به زن می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• در صورتی نصف اموال مرد پس از طلاق به زن تعلق می‌گیرد که طلاق به درخواست مرد باشد و طلاق از طرف مرد به دلیل سوءمعاشرت و سوءرفتار زن مانند عدم تمکین و نشوز زن نبوده باشد.
• اموالی مشمول حکم تنصیف، اموال و دارایی است که مرد پس از ازدواج آن‌ها را به دست آورده باشد؛ بنابراین اگر مرد قبل از ازدواج اموال و دارایی‌هایی داشته است، نصف آن‌ها به زن تعلق نمی‌گیرد.
• میزان اموالی که پس از طلاق به زن تعلق می‌گیرد “تا نصف اموال و دارایی زوج” است و لزوما نصف اموال زوج نیست؛ به همین دلیل ممکن است دادگاه میزان کمتری را مورد حکم قرار دهد؛ مثل یک سوم اموال یا یک چهارم اموال مرد.

​

تقسیم اموال در طلاق توافقی

سوال مهمی که در ارتباط با شرط تنصیف اموال وجود دارد اعمال این شرط در طلاق توافقی است. به عبارت دیگر، اگر طلاق زن و مرد از نوع طلاق توافقی بوده و هر دو قصد جدایی و طلاق داشته باشند آیا باز هم نصف اموال مرد پس از طلاق به زن تعلق خواهد گرفت؟ هنگامی نصف اموال مرد به زن تعلق می‌گیرد که طلاق از طرف مرد بوده و طلاق از طرف مرد به علت تخلف زن از وظایف زناشویی نباشد؛ به همین دلیل نصف اموال مرد در طلاق توافقی به زن تعلق نخواهد گرفت. البته بر اساس مقررات مربوط به طلاق توافقی زن و مرد می‌توانند حین توافق برای جدایی هر شرطی را که می‌خواهند در توافق‌نامه خود بگنجانند؛ بنابراین زن و مرد می‌توانند شرط کنند که مالی معادل نصف اموال زوج به زن تعلق گیرد؛ در غیر این صورت دادگاه موقع رسیدگی به تقاضای طلاق، مرد را مجبور به پرداخت نصف اموال مرد به زن نخواهد کرد و صرفا همان توافقی که زوج ها کرده‌اند مورد عمل قرار می‌گیرد.

برای آشنایی با نکات حقوقی بیشتر در چه صورت مهریه نصف می‌شود؟ را مطالعه کنید.

همچنین بخوانید:

شرایط تملک نصف دارایی مرد پس از طلاق چگونه است؟

در چه صورتی زن پس از طلاق از مرد ارث می‌برد؟

در چه صورت بعد از طلاق به زن نفقه تعلق می‌گیرد؟

در صورت پرداخت نکردن نفقه زن حق طلاق دارد؟

شروط ضمن عقد ازدواج

با مجله حقوقی دلتا همراه باشید